HMK Madde 26Taleple bağlılık ilkesi

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

HMK m.26, hâkimin taleple bağlılık ilkesi uyarınca karar verme sınırını düzenler. Hâkimin tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğunu, talep edilenden fazlasına ya da başka bir şeye karar veremeyeceğini, duruma göre talep sonucundan daha azına karar verebileceğini belirtir. Kural, medenî yargılamada taraflara ait tasarruf ve talep yetkisine dayanan tüm davalarda, kanun yollarında da uygulanır. Maddenin ikinci fıkrası, hâkimin taleple bağlı olmadığı kanun hükümlerini saklı tutar.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.

(2)Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

Madde, 1086 sayılı Kanunun tek fıkradan ibaret olan 74 üncü maddesini karşılamaktadır. 1086 sayılı Kanunun bu maddesinde yer alan “Türk Medenî Kanunu ile muayyen hükümler mahfuz olmak üzere” ibaresi, ikinci fıkrada “Hâkimin, tarafların talebi ile bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır” şeklinde daha genel bir ifadeyle düzenlenmiştir. Bu madde ile 29 uncu maddede düzenlenen medenî yargılama için asıl olan, tasarruf ilkesinin bir açılımı yapılmış olmaktadır.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

6.718 karar arasından seçildi
  1. Hukuk Genel Kurulu E.2025/115 K.2026/227 T.2026-04-08
    Hukuk Genel KuruluBozmaYerleşik içtihat
    r Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararı doğrultusunda karar verilmesi ve Anayasanın 46. maddesinin son fıkrası hükmü nazara alınarak dava tarihinden karar tarihine kadar geçen süre için kamu alacaklarına uygulanan en yüksek faiz oranının uygulanması gerekmekte ise de davalı tarafın yasal faiz dışında bir faizin uygulanmasına ilişkin 6100 sayılı Kanun’un 26/1. maddesinde düzenlenen “Taleple bağlılık ilkesi” kapsamında değerlendirilebilecek bir talebi söz konusu olmadığından,
  2. İdare Dava Daireleri Kurulu · E. 2023/407 · K. 2024/363 · T. 22.02.2024
    İDDKBozma
    Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri olması nedeniyle idari yargılama usulünde de uygulanması gereken "taleple bağlılık ilkesi"nin düzenlendiği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 26. maddesinin 1. fıkrasında, "Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.
  3. 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/2370 · K. 2025/1781 · T. 20.03.2025
    Daire kararıDüzeltilerek onama
    Bunun yanı sıra, 6100 sayılı Kanun’un 26/1 maddesi uyarınca hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddeye özel soru

Medeni Usul Hukuku

"Tasarruf İlkesi" gereğince aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A) Hâkim, iki taraftan birinin talebi olmaksızın kendiliğinden bir davayı inceleyemez.
  2. B) Hiç kimse kendi lehine olan davayı açmaya zorlanamaz.
  3. C) Taraflar dava konusu üzerinde serbestçe tasarruf edebilirler.
  4. D) Dava açıldıktan sonra tarafların tasarruf yetkisi sona erer.
  5. E) Hâkim, talep sonucundan fazlasına karar veremez.

Bu maddeyle ilgili 1 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl