Duruşma düzeni nedir?

4 maddede geçiyor · 2 kanun

Kısaca

Duruşmanın kanuna uygun, sağlıklı ve saygılı biçimde yürütülmesini sağlayan durum.

Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.

Kanunda nerede geçiyor

4 madde

Ceza Muhakemesi Kanunu

  • CMK m.203 · Hâkim veya başkanın yetkisi

    Duruşmanın kanunda öngörülen sıra ve usulde yürütülmesini ifade eder. Düzenin sağlanması mahkeme başkanı veya hâkimin görevidir.

  • CMK m.204 · Sanığın dışarı çıkarılması

    Duruşmanın delillerin ortaya konulması ve tarafların temsil edilmesi için gereken sıra ve işleyişidir. Usul kurallarının kanunda belirtilen sırayla uygulanmasını ifade eder.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu

  • HMK m.79 · Vekilin veya vekâlet verenin duruşmada uygun olmayan tutum ve davranışı

    Duruşmanın kanuna uygun biçimde, sağlıklı yürütülmesini sağlayan ve herkesten belirli tutum ve davranış beklenen ortamdır. Hâkim bu düzeni korumakla yükümlüdür.

  • HMK m.151 · Duruşma düzeni

    Duruşmanın kanuna uygun, sağlıklı ve saygılı biçimde yürütülmesini sağlayan durum. Madde, düzeni bozan eylem ile mahkeme huzurunda söylenen uygun olmayan söz ve davranışı aynı çerçevede ele alır.

Karıştırılan kavramlar

Duruşma düzeni ile duruşma disiplini arasındaki fark nedir?

Duruşma düzeni, usul kurallarının kanunda belirtilen sırayla uygulanmasıdır.

Duruşma disiplini, bu düzenin sükûnet içinde yürütülmesidir.

Çıkarma ancak disiplin ihlali ile duruşmanın düzenli yürütülmesinin tehlikeye girmesi birlikte bulunduğunda söz konusu olur.

CMK m.204

Sorgu-dinleme çıkarması ile duruşma düzeni çıkarması (m.204) arasındaki fark nedir?

m.200 kapsamındaki çıkarma, sanığın gerçeği söylemeyeceğine dair endişeye dayanır ve beyan delilinin sağlıklı alınmasını amaçlar.

m.204 kapsamındaki çıkarma, sanığın davranışlarının duruşmanın düzenini tehlikeye sokmasına dayanır ve duruşma düzenini korur.

Her iki halin koşulları ve gerekçesi farklıdır; m.200 yalnız sorgu ve dinlemeyle sınırlıdır, m.204 ise duruşmanın tamamında uygulanabilir.

CMK m.200

Duruşma düzeni ile yargılama düzeni arasındaki fark nedir?

Duruşma düzeni, duruşmadaki davranışlara ilişkin olup m.151 ile düzenlenmiştir.

Yargılama düzeni, m.32 kapsamında dava dosyasının ve yargılamanın genel düzenidir.

Duruşmadaki uygunsuz davranışta m.151 uygulanır; dilekçe hakkındaki işlemler m.32/2'ye göre yapılır.

HMK m.32

İlgili konular

Örnek kararlar

2 karar
  1. 2018/96 E., 2023/222 K., 27.12.2023
    İlgili madde: CMK m.203, CMK m.204
  2. Hukuk Genel Kurulu, 2009/360 E., 2009/423 K., 14.10.2009
    İlgili madde: CMK m.203

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.