Emsal bedeli nedir?

11 maddede geçiyor · 4 kanun

Kısaca

Emsal bedeli, 4 kanunda 11 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • VUK m.289: Benzer nitelikteki kıymetlerin piyasadaki karşılaştırılabilir satış ya da kullanım bedelleridir.
  • GVK m.72 · gayrisafi hasılat: Ayın olarak tahsil edilen kiranın parasal karşılığını belirlemek için kullanılan ölçüttür.
  • KDVK m.27 · emsal bedeli ve emsal ücreti: Aynı veya benzer mal ya da hizmetin, aynı zaman ve koşullarda serbest piyasada oluşan karşılığıdır.

Kanunda nerede geçiyor

11 madde

Vergi Usul Kanunu

  • VUK m.274 · Emtia

    Aynı emtianın değerleme günündeki piyasa satış bedellerini yansıtan ölçüdür. Maliyet bedeli yerine kullanılabilmesi için değerleme gününde maliyetin yüzde on ve daha fazla düşüklük göstermesi gerekir.

  • VUK m.277 · Hayvanlar

    Maliyet bedelinin tespit edilemediği hallerde esas alınan, işletmenin bulunduğu mahalde zirai kazanç komisyonlarınca belirlenmiş ortalama maliyet bedelidir. Bireysel işletmenin gerçek maliyeti yerine bölgesel ortalamaya dayanır.

  • VUK m.278/A · İmha edilmesi gereken mallar

    Emtianın piyasadaki benzerlerinin satış değeri esas alınarak belirlenen tutardır. Bu maddenin dördüncü fıkrası bakımından imha edilen emtianın emsal bedeli, Maliye Bakanlığınca karşılıklı anlaşma yoluyla sıfır kabul edilebilir.

  • VUK m.289

    Benzer nitelikteki kıymetlerin piyasadaki karşılaştırılabilir satış ya da kullanım bedelleridir. Madde bakımından son ölçü olup, diğer ölçülerin hiçbirinin bulunmadığı hâlde başvurulur.

  • VUK m.293 · Menkul mallar ve gemiler

    Malın değerinin, benzer nitelikteki malların piyasadaki bedeli esas alınarak belirlenmesi anlamına gelen değerleme ölçüsüdür. Maddede değerleme ölçüsü olarak tek başına bu yöntem öngörülmüştür.

  • VUK m.294 · Esham, tahvilat ve yabancı paralar

    Borsada kayıtlı olmayan esham ve tahvilin, benzer kıymetlerin piyasadaki değerlerinden hareketle belirlenen bedelidir. Borsa rayicinin muvazaalı oluşması hâlinde de bu bedel esas alınır.

  • VUK m.296 · Haklar

    Hakkın konusu gibi benzer nitelikteki varlıkların piyasadaki bedelidir. Tapu siciline bedeli kaydedilmemiş tescile tabi haklarda ve birinci fıkranın dışında kalan haklarda değerleme ölçüsü olarak kullanılır.

  • VUK m.298 · Yetki

    Vergi matrahının belirlenmesinde, somut bir bedel bilinmediğinde veya güvenilir olmadığında başvurulan, benzer nitelikteki mal ya da hizmetlerin piyasadaki değeridir. Maddenin kapsamı yalnızca bu bölümde yazılı emsal bedelleridir.

Gelir Vergisi Kanunu (GVK)

  • GVK m.72 · Gayrisafi hasılat

    Ayın olarak tahsil edilen kiranın parasal karşılığını belirlemek için kullanılan ölçüttür. Ölçütün tespiti Vergi Usul Kanunu hükümlerine bağlıdır.

Katma Değer Vergisi Kanunu

  • KDVK m.27 · Emsal bedeli ve emsal ücreti

    Aynı veya benzer mal ya da hizmetin, aynı zaman ve koşullarda serbest piyasada oluşan karşılığıdır. Madde metnine göre emsal bedel, işlemin mahiyetine göre belirlenir ve Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre tespit edilir.

Özel Tüketim Vergisi Kanunu

  • Özel Tüketim Vergisi Kanunu m.4 · Mükellef ve vergi sorumlusu

    Belgesiz malın tespit tarihindeki piyasa karşılığını ifade eder. Re'sen tarhiyatta vergi matrahı olarak bu bedel esas alınır.

Karıştırılan kavramlar

Maliyet bedeli ile emsal bedeli arasındaki fark nedir?

Maliyet bedeli, hayvanın işletmeci tarafından fiilen yapılan ve kayda geçirilebilen harcamalarına dayanır.

Emsal bedeli, maliyet bedelinin tespit edilemediği hallerde devreye giren, zirai kazanç komisyonunun belirlediği ortalama maliyet bedelidir.

Önce maliyet bedeli aranır; ancak o tespit edilemezse komisyon bedeline geçilir. Bu sıra değiştirilemez.

VUK m.277

Sıfır emsal bedeli ile genel imha usulü arasındaki fark nedir?

Bu maddeye göre imha edilen emtianın emsal bedeli, Bakanlıkça karşılıklı anlaşma ile tayin olunan oran dahilinde sıfır kabul edilir.

Genel imha usulünde, 267. maddenin ikinci fıkrasının üçüncü bendindeki usule uyulması gerekir.

Süreklilik arz eden mükellef, başvuru ve Bakanlık onayı ile bu usule bağlı kalmadan imha değerlemesi yapabilir; genel usulde ise belirtilen usule uyulur.

VUK m.278/A

Mukayyet değer ile emsal bedeli arasındaki fark nedir?

Mukayyet değer, kıymetin defter ya da kayıt değeridir ve ilgili bölümde bulunabilir.

Emsal bedeli, piyasadaki benzer kıymetlerin bedelidir ve son ölçü olarak başvurulur.

Mukayyet değer mevcutsa emsal araştırmasına gidilmez; mukayyet değer bulunmadığında emsal bedeli esas alınır.

VUK m.289

Borsa rayici ile emsal bedeli arasındaki fark nedir?

Borsaya kayıtlı esham ve tahvilde değer, borsa rayicidir.

Borsada kayıtlı olmayan esham ve tahvilde değer, emsal bedelidir.

Hangi değerleme yönteminin uygulanacağı, değerlenen kıymetin borsada kayıtlı olup olmamasına göre belirlenir.

VUK m.294

Tapu bedeli ile emsal bedeli arasındaki fark nedir?

Tescile tabi hak olup tapu siciline bedeli kaydedilmiş haklarda, değer bu tapu bedelidir.

Tapu siciline bedeli gösterilmeyen tescile tabi haklarda ve birinci fıkra dışında kalan haklarda değer, emsal bedeli ile belirlenir.

Aynı hak için iki farklı değerleme ölçütü uygulanır; hangisinin uygulanacağı tapu kaydındaki bedelin bulunup bulunmamasına bağlıdır.

VUK m.296

Emsal bedeli tespiti ile alacak ve borç değeri tespiti arasındaki fark nedir?

Benzer mal veya hizmetin piyasa değerinin saptanması, emsal bedelinin belirlenmesidir.

Bir alacak veya borcun parasal değerinin saptanması, mevcut bir hakkın tutarının belirlenmesidir.

Madde iki tür değeri de aynı organa, Takdir Komisyonuna bağlar; tespit yetkisi bakımından bir ayrım yapmaz.

VUK m.298

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. 2025/152 E., 2025/195 K., 08.10.2025
    İlgili madde: 4760 s. K. m.4
  2. 7. Daire, 2025/234 E., 2025/3242 K., 14.10.2025
    İlgili madde: 4760 s. K. m.4
  3. 7. Daire, 2025/1701 E., 2025/2837 K., 22.09.2025
    İlgili madde: 4760 s. K. m.4

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.