İkramiye nedir?
Kısaca
İkramiye, 10 kanunda 10 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- TTK m.394 · yönetim kurulu üyelerinin mali hakları: Üyenin başarılı çalışması karşılığında verilen mali haktır.
- GVK m.76 · irat sayılmayan haller: Menkul kıymetin itfası sırasında, itfa dolayısıyla ödenen ek tutardır.
- 2863 s. K. m.64 · kültür varlıklarını bulanlara verilecek ikramiye: Varlığı bulan, haber veren veya yakalayan kişiye, varlığın değeri üzerinden takdir edilen bedelin belirli bir oranı olarak ödenen paradır.
Kanunda nerede geçiyor
10 maddeden 8'iTürk Ticaret Kanunu
- TTK m.394 · V- Yönetim kurulu üyelerinin mali hakları
Üyenin başarılı çalışması karşılığında verilen mali haktır. Esas sözleşmede hüküm bulunması, kârın elde edilmesi ya da kazanç payı dağıtım koşullarının gerçekleşmesi aranmaz.
Gelir Vergisi Kanunu (GVK)
- GVK m.76 · İrat sayılmayan haller
Menkul kıymetin itfası sırasında, itfa dolayısıyla ödenen ek tutardır. Madde, itfa ile bağlantılı olması şartıyla bu tutarı irat dışında tutar.
Kanuna Mugayir Tahakkuk ve Tediye Muamelatını İhbar Edenlere İkramiye İtasına Dair Kanun
- Kanuna Mugayir Tahakkuk ve Tediye Muamelatını İhbar Edenlere İkramiye İtasına Dair Kanun m.2
1156 sayılı Kanuna aykırı tahakkuk ve tediye muamelatını ihbar edenlere, 1. maddeye göre verilen para ödemesidir. Maddede miktarı ya da oranı belirtilmemiştir.
Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu
- Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu m.64 · Kültür varlıklarını bulanlara verilecek ikramiye
Varlığı bulan, haber veren veya yakalayan kişiye, varlığın değeri üzerinden takdir edilen bedelin belirli bir oranı olarak ödenen paradır. Oran, varlığın bulunduğu yerin ve mülkiyet durumunun hukuki niteliğine göre değişir.
Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu
- Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu m.51 · İkramiye
Kurumun personeline takdiren ve belirli bir karşılık gözetmeksizin, Genel Müdürün teklifi ve Yönetim Kurulunun onayıyla verilebilen ödemedir. Maddenin kapsamında verilecek ödeme niteliğinde bir ödemedir; zorunlu bir ücret kalemi olarak kurulmamıştır.
Uzman Erbaş Kanunu
- Uzman Erbaş Kanunu m.16 · Özlük hakları
Sözleşme süresini bitirip ayrılan ya da kendi kusuru olmaksızın hizmet süresi uzatılmayan uzman erbaşa, hizmet yılına ve net maaşa göre hesaplanarak bir defaya mahsus ödenen tutardır. Emeklilik hakkı kazananlara ödenmez.
İl Özel İdaresi Kanunu
- İl Özel İdaresi Kanunu m.36 · Norm kadro ve personel istihdamı
Encümen kararıyla, memurlara çalışma süresi ile orantılı olarak yılda en fazla iki kez ödenebilen ödemedir. Sözleşmeli ve işçi statüsündekiler bu kapsamda değildir ve tutar sınırlara bağlıdır.
Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanun
- Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanun m.4 · İştirakçilere ödenebilecek ikramiye tutarı
Oyun planında belirlenen ve katılımcılara kazanç olarak ödenecek tutar veya oran. Madde, ikramiyenin toplamı ile oyunların her birindeki oranlarını düzenler.
Terim 2 kanunda daha geçiyor.
Karıştırılan kavramlar
Takdire bağlı ikramiye ile zorunlu ücret ödemesi arasındaki fark nedir?
Bu maddeye göre verilen ikramiye, Genel Müdür teklifi ve Yönetim Kurulu onayıyla verilen takdiri bir ödemedir.
Sözleşme veya mevzuatla kurulmuş, işçinin talep edebileceği zorunlu ücret kalemi.
Maddeye dayanarak verilen ikramiye talep edilebilir bir hak doğurmaz; ancak ayrıca sözleşme veya toplu sözleşmeyle ikramiye kararlaştırılmışsa o zaman ücretin parçası sayılır.
Kazanç payı ile ikramiye arasındaki fark nedir?
Kazanç payı, şirketin yıllık kârından pay olduğu için kâr ve kanuni dağıtım koşullarına bağlıdır.
İkramiye, başarılı çalışma karşılığı olup kâr elde edilmesine veya kazanç payı koşullarına bağlı değildir; şirket zarar etse de verilebilir.
Şirket zarar etmişse kazanç payı ödenemez, buna karşılık genel kurul ikramiye verebilir.
Veraset-intikal bildirimi ile ikramiye bildirimi arasındaki fark nedir?
Veraset tarikiyle veya sair suretle ivazsız mal iktisap eden kişilerin, iktisap ettikleri malları beyanname ile bildirmesi.
Şans oyunu kurum ve kuruluşları ile yarışma ve çekiliş düzenleyenlerin, ikramiye kazananların ikramiyelerinden kestikleri vergileri bildirmesi.
İki bildirim yükümlülüğü aynı maddede düzenlenmiştir; birinci durumda bildiren mal iktisap eden kişidir, ikinci durumda ise ikramiyeyi ödeyen ya da tevkifat yapan kurum ve kişidir.
Yurt içi ile yurt dışı veya başka üreticiye ait ikramiye arasındaki fark nedir?
İkramiyenin tamamen yerli ve kendi üretimi olan mal ve hizmetlerden oluşması.
İkramiyede yurt dışından ithal edilen veya başka kişilerce üretilen, temin edilen ya da ticaretine konu edilen mal ve hizmetlerin bulunması.
Birinci durumda izin bedeli oranı yüzde 15, ikinci durumda iki katı olan yüzde 30 uygulanır.
Ödül ile ikramiye ve prim arasındaki fark nedir?
Bu maddedeki ödül, olağanüstü başarıya takdiren verilen ve sözleşme ücretiyle sınırlı bir ödemedir.
İkramiye ve prim, genel olarak iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi veya işveren uygulamasıyla belirlenen ücret unsurlarıdır.
İki ödeme türünün hukuki kaynağı ve sınırı farklıdır; maddedeki yüzde iki ve sözleşme ücreti sınırı ikramiye veya prime doğrudan uygulanmaz.
Genel ikramiye hükmü ile asariatika ve define özel hükümleri arasındaki fark nedir?
1905 sayılı Kanun'un genel çerçevesinde mektum haberine ilişkin ikramiye hükümleri.
Asariatika ve defineye ilişkin, bu maddenin atıfta bulunduğu özel hükümler.
Asariatika ve define konusunda özel hüküm varsa, uygulama özel hükme göre yapılır; genel çerçeve bu konuda ayrı bir sonuç doğurmaz.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- 2018/135 E., 2021/71 K., 13.10.2021İlgili madde: 5602 s. K. m.4
- Hukuk Genel Kurulu, 2023/720 E., 2024/91 K., 14.02.2024İlgili madde: 5302 s. K. m.36
- Hukuk Genel Kurulu, 2023/896 E., 2024/92 K., 14.02.2024İlgili madde: 5302 s. K. m.36
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Kazanç payı
- Özel hukuk hükümlerine tabi personel
- Şans oyunları
- İvazsız iktisap
- Prim
- Taşınır kültür varlığı
- Denetim komisyonu
- Gösterge rakamı ve memur aylık katsayısı
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.