Korkutma nedir?

6 maddede geçiyor · 3 kanun

Kısaca

Korkutma, 3 kanunda 6 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • TMK m.297 · tanıyanın dava hakkı: Tanıyan veya yakınları üzerinde yakın ve ciddi bir tehlike oluşturan tehdit sonucu tanıma yapılmasıdır.
  • TBK m.37 · hükmü: Bir kişinin, karşı tarafı sözleşme yapmaya sevk etmek amacıyla, kendisinin veya yakınlarının bir kötülüğe uğrayacağını bildirerek ya da mevcut bir korkudan yararlanarak onda korku yaratmasıdır.
  • TCK m.28 · cebir ve şiddet, korkutma ve tehdit: Tehdidin manevi biçimi olarak, failin ileride gerçekleştireceğini bildirdiği bir kötülükle kişinin karar serbestisini etkilemesidir.

Kanunda nerede geçiyor

6 madde

Türk Medeni Kanunu

  • TMK m.151 · 4. Korkutma

    Eşlerden birinin kendisinin veya yakınlarından birinin hayatına, sağlığına, namus ve onuruna yönelik pek yakın ve ağır bir tehlikeyle evlenmeye razı edilmesidir. Yalnızca mal varlığına yönelik tehdit bu maddedeki korkutma için yeterli değildir; kişilik değerlerine yönelik olması gerekir.

  • TMK m.297 · III. İptal davası — 1. Tanıyanın dava hakkı

    Tanıyan veya yakınları üzerinde yakın ve ciddi bir tehlike oluşturan tehdit sonucu tanıma yapılmasıdır. Yalnızca babalık davası açılacağı tarzındaki tehdit, korkutma sayılmaz.

  • TMK m.578

    Mirasbırakanın korkutularak ölüme bağlı tasarrufu yapmaya ya da geri almaktan vazgeçmeye zorlanması durumudur. Borçlar Hukuku'ndaki ikrah kavramına (BK m.37-38) göre belirlenir; manevi ve fiziksel tehdidi kapsar.

Türk Borçlar Kanunu

  • TBK m.37 · III. Korkutma — 1. Hükmü

    Bir kişinin, karşı tarafı sözleşme yapmaya sevk etmek amacıyla, kendisinin veya yakınlarının bir kötülüğe uğrayacağını bildirerek ya da mevcut bir korkudan yararlanarak onda korku yaratmasıdır. Korkunun sözleşme yapılmasında etkili olması gerekir.

  • TBK m.38 · 2. Koşulları

    Bir kimsenin, başına geleceği korkusuyla yapmayacağı bir hukuki işlemi yapmaya yöneltilmesidir. Korkutmanın varlığı, tehdit edilen kişinin inancına göre belirlenir.

Türk Ceza Kanunu

  • TCK m.28 · Cebir ve şiddet, korkutma ve tehdit

    Tehdidin manevi biçimi olarak, failin ileride gerçekleştireceğini bildirdiği bir kötülükle kişinin karar serbestisini etkilemesidir. Kusurluluğu kaldırması için muhakkak ve ağır olması aranır; madde gerekçesine göre ikrah sözcüğünün yerine konulmuştur.

Karıştırılan kavramlar

Kişilik değerlerine karşı korkutma ile yalnızca mal varlığına karşı korkutma arasındaki fark nedir?

Hayat, sağlık, namus ve onur gibi kişilik değerlerine yönelik tehdit, m.151 kapsamındadır.

Yalnızca mal varlığına yönelik tehdit, m.151'in koruma alanına girmez; bu durumda genel irade sakatlığı hükümleri değerlendirilir.

Yalnızca kişilik değerlerine yönelik korkutma nedeniyle evlenmenin iptali davası açılabilir.

TMK m.151

Evlenme için korkutma ile bir hakkın kullanılacağı korkutması arasındaki fark nedir?

Doğrudan ağır bir tehlikeyle evlenmeye razı edilme hali m.151 kapsamındadır.

Bir hakkın kullanılacağının bildirilmesi ile aşırı menfaat sağlanması hali, sözleşme hukukunda ayrıca düzenlenmiştir; evlilik bakımından bu durumun ayrı değerlendirilmesi gerekir.

Her iki hal aynı kolaylıkla m.151'e sokulamaz; tehlikenin ağır ve yakın nitelikte olup olmadığı ayrıca incelenir.

TMK m.151

Aldatma ile korkutma arasındaki fark nedir?

Aldatmada tanıyanın iradesi bilgi eksikliği veya yanlış bilgi ile bozulur.

Korkutmada tanıyanın iradesi tehdit ile baskı altına alınır.

Her iki hal de iptal sebebidir; ancak korkutma için tehdidin yakın ve ciddi bir tehlike niteliği taşıması aranır, sıradan bir tehdit yeterli değildir.

TMK m.297

Soyut hazırlık ile aldatma, korkutma ile gerçekleştirilen engelleme arasındaki fark nedir?

Mirasbırakanın tasarrufu geri almasını engelleme fiili soyut olarak işlenmiş olabilir.

Aynı fiil aldatma, korkutma veya zorlama ile gerçekleştirilmişse ayrı bir durum oluşur.

Yalnızca aldatma, korkutma veya zorlama ile gerçekleştirilen engelleme yoksunluk sebebi olur; soyut engelleme yoksunluk doğurmaz.

TMK m.578

Cebir ve şiddet ile korkutma ve tehdit arasındaki fark nedir?

Cebirde mevcut ve hissedilen bir kötülük vardır; fiziki güç kullanılır ve bu güç karşısında kişinin karşı koyamaması ya da kurtulamaması aranır.

Tehditte kötülük ileride gerçekleştirilecek olarak bildirilir; manevi bir zorlama söz konusudur ve muhakkak ve ağır olma koşulu aranır.

Her iki hal için de kusurluluğu kaldıran yoğunluk farklı ölçütlerle belirlenir; cebir için karşı konulamama, tehdit için muhakkaklık ve ağırlık aranır.

TCK m.28

İrade bozukluğu (yanılma/aldatma/korkutma/zorlama) ile açık yanılma arasındaki fark nedir?

Mirasbırakanın iradesinin dış etkiyle ya da kendi yanlış tasavvuruyla sakatlandığı hallerdir. Ölçüt, iradenin oluşumunun bozulmasıdır.

Mirasbırakanın iradesi sağlıklı oluşmuş, ancak kişinin veya şeyin belirtilmesinde ifade hatası yapılmıştır. Ölçüt, beyan ile gerçek arzu arasındaki açık uyumsuzluktur.

İrade bozukluğunda tasarruf bir yıllık dönme süresine tabidir ve dönülmezse geçerli kalır. Açık yanılmada ise gerçek arzu kesin tespit edilebiliyorsa tasarruf bu arzuya göre düzeltilir.

TMK m.504

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. Hukuk Genel Kurulu, 2023/693 E., 2024/444 K., 18.09.2024
    İlgili madde: TBK m.37, TBK m.38
  2. Hukuk Genel Kurulu, 2023/889 E., 2024/279 K., 22.05.2024
    İlgili madde: TBK m.37, TBK m.38
  3. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi, 2025/965 E., 2026/96 K., 22.01.2026
    İlgili madde: TBK m.37, TBK m.38

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.