Zamanaşımı süresi nedir?

5 maddede geçiyor · 5 kanun

Kısaca

Zamanaşımı süresi, 5 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • TBK m.148 · sürelerin kesinliği: Alacağın dava yoluyla ileri sürülebilmesi için kanunun öngördüğü süredir.
  • İş K. ek m.3 · zamanaşımı süresi: Alacak hakkının dava yoluyla ileri sürülebilme imkânının sınırlandığı süredir.
  • AATUHK m.76 · aczin neticeleri: Kamu alacağının tahsil edilebileceği azami dönemdir.

Kanunda nerede geçiyor

5 madde

Türk Borçlar Kanunu

  • TBK m.148 · III. Sürelerin kesinliği

    Alacağın dava yoluyla ileri sürülebilmesi için kanunun öngördüğü süredir. Madde bu sürenin sözleşmeyle değiştirilmesini yasaklar; sürenin hesabı ve kesilmesi bu maddenin konusu değildir.

İş Kanunu

  • İş K. ek m.3 · Zamanaşımı süresi

    Alacak hakkının dava yoluyla ileri sürülebilme imkânının sınırlandığı süredir. Madde bu süreyi beş yıl olarak belirler ve alacağın kendisini sona erdirmez; yalnızca karşı tarafın def'i ile ileri sürülebilen bir savunma hakkı doğurur.

Türk Medeni Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun

Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun

  • AATUHK m.76 · Aczin neticeleri

    Kamu alacağının tahsil edilebileceği azami dönemdir. Tahsil dairesinin borçlunun malî durumunu izleme yükümlülüğü bu süre boyunca devam eder.

Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun

  • TKHK geç. m.1 · Geçiş hükümleri

    Süre geçtiğinde hakkın varlığını koruduğu ancak dava yoluyla ileri sürülemediği süredir. Geçici maddede hak düşürücü süreyle birlikte anılır ve yürürlük öncesinde başlamış süreler için aynı geçiş kuralına bağlanmıştır.

Karıştırılan kavramlar

Zamanaşımı süresi ile hak düşürücü süre arasındaki fark nedir?

Zamanaşımı süresi, hakkın dava yoluyla ileri sürülebilmesini sınırlar ve bu maddenin yasağına tabidir.

Hak düşürücü süre, hakkın kendisini sona erdirir; bu süreler madde metninde yer almaz.

Bu maddenin yasağı hak düşürücü sürelere doğrudan uygulanmaz; bu sürelerin değiştirilebilirliği ayrıca değerlendirilir.

TBK m.148

Hak düşürücü süre ile zamanaşımı süresi arasındaki fark nedir?

Hak düşürücü süre, süre dolunca hakkın kendisi sona erdiği için geçiş hükmü bakımından da bu niteliğiyle değerlendirilir.

Zamanaşımı süresi, süre dolunca hakkı dava yoluyla ileri sürülemez kıldığı için geçiş hükmü bakımından aynı kurala bağlanmıştır.

Her iki süre türünde de yürürlük öncesinde işlemeye başlamış süre, yeni Kanunda öngörülen sürenin geçmesiyle dolmuş sayılır.

TKHK geç. m.1

Yabancı hukuk zamanaşımı süresi kısa veya uzun ile hiç süre öngörülmemesi veya aşırı uzun süre arasındaki fark nedir?

Yabancı hukukta süre Türk hukukundakinden farklıysa, bu tek başına kamu düzenine aykırılık sayılmaz.

Yabancı hukukta hiç süre öngörülmemişse veya aşırı uzun süre öngörülmüşse kamu düzeni engeli devreye girebilir.

Birinci halde yabancı hukuk uygulanır; ikinci halde önce genel zamanaşımı süresi aranır, o da yoksa Türk hukukundaki süreler uygulanabilir.

MÖHUK m.8

Genel haksız fiil süresi ile ceza zamanaşımı süresi arasındaki fark nedir?

Fiil yalnızca hukuki sorumluluk doğuruyorsa kısa ve uzun süreler uygulanır.

Fiil aynı zamanda ceza kanunlarında daha uzun dava zamanaşımına bağlı bir suçsa, ceza zamanaşımı süresi uygulanır.

Ceza süresi yalnızca iki yıllık kısa süreyi uzatır; on yıldan kısa olmak koşuluyla geçerlidir. Ceza süresi on yılı aşıyorsa uzun süre yerine de ceza süresinin uygulanacağı ayrıca tartışmalıdır; metin bu konuda açık değildir.

TBK m.72

Zamanaşımı süresi ile ifa süresi arasındaki fark nedir?

Zamanaşımı süresi, alacağın hak düşürücü veya zamanaşımına tabi haklarda hakkın dava ile ileri sürülememesi için öngörülen süredir.

İfa süresi, borcun yerine getirilmesi için tanınan vadeyi ifade eder.

İkinci fıkra uyarınca zamanaşımı süresinin hesabında ifa süresine ilişkin hesap kuralları uygulanır; ancak zamanaşımının kesilmesi ve durması ayrı hükümlere tabidir.

TBK m.151

Zamanaşımı süresi içinde uzatma beyanı ile süre dolduktan sonra beyan arasındaki fark nedir?

Kendisine karşı istemde bulunulan kişinin süre dolmadan yaptığı beyan.

Sürenin dolmasından sonra yapılan beyan.

Süre içinde yapılan beyan süreyi uzatır ve birden çok kez yapılabilir; süre dolduktan sonraki beyan zamanaşımını uzatmaz.

TTK m.1319

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. Hukuk Genel Kurulu, 2024/135 E., 2024/185 K., 17.04.2024
    İlgili madde: TBK m.148
  2. 7. Hukuk Dairesi, 2025/4749 E., 2025/4900 K., 20.11.2025
    İlgili madde: 4722 s. K. m.20
  3. 7. Hukuk Dairesi, 2025/4552 E., 2025/4763 K., 17.11.2025
    İlgili madde: 4722 s. K. m.20

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.