4721 sayılı Türk Medeni Kanunu Madde 87

Türk Medeni Kanunu 87. maddesi, Hukuksal Eğitim mevzuat kütüphanesinde tam metin olarak yayımlanmıştır. Aşağıda maddenin tam metni, maddeyle eşleşen yüksek mahkeme kararları ve bu maddeden çıkmış sınav soruları yer alır. Ham metin için adresin sonuna /raw ekleyin.

Madde Metni

Madde 87- Dernekler, aşağıdaki hâllerde kendiliğinden sona erer: 1. Amacın gerçekleşmesi, gerçekleşmesinin olanaksız hâle gelmesi veya sürenin sona ermesi, 2. İlk genel kurul toplantısının kanunda öngörülen sürede yapılmamış ve zorunlu organların oluşturulmamış olması, 3. Borç ödemede acze düşmüş olması, 4. Tüzük gereğince yönetim kurulunun oluşturulmasının olanaksız hâle gelmesi, 5. Olağan genel kurul toplantısının iki defa üst üste yapılamaması. Her ilgili, sulh hâkiminden, derneğin kendiliğinden sonra erdiğinin tespitini isteyebilir. II. Genel kurul kararı ile

Bu Maddeyle İlgili Yüksek Mahkeme Kararları

20 karar eşleşti
yüksek eşleşmeKarar metninde maddeye atıf var
- DERNEK KANUNU**- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 87 ]
2. Hukuk Dairesi 2007/16492 E., 2007/17085 K. 2. Hukuk Dairesi 2007/16492 E., 2007/17085 K. - BASİT YARGILAMA USULÜ - DERNEĞİN KENDİLİĞİNDEN SONA ERMESİ - DERNEK KANUNU- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 87 ] - 5253 S. DERNEKLER KANUNU [ Madde 36 ] - 5253 S. DERNEKLER KANUNU [ Madde 18 ] - 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 73 ] "İçtihat Metni" Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hükmün kanun yararına bozulması Adalet Bakanlığının yazısı üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından istenilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü. İstanbul Valiliği İl Dernekler Müdürlüğünün 23/8/2006 tarihli ve 24165 sayılı talep yazısı üzerine, anılan mahkemede Mezoterapi Derneğinin 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 87. maddesi gereğince kendiliğinden dağılmış sayılmasına karar verildiği ve hükmün temyiz edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmaktadır. Dava, Türk Medeni Kanununun 87. maddesi hükmü gereğince derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespiti davasıdır. Dosyanın incelenmesinden İstanbul Valiliği il Dernekler Müdürlüğünün talep yazısı üzerine, anılan Mahkemece esasa kaydedilen davanın, dosya üzerinden yapılan inceleme ile sonuçlandırıldığı görülmüştür. 5253 sayılı Dernekler Kanununun 18/1. maddesinde "Bu kanunla ilgili olarak hukuk mahkemelerinde bakılacak davalarda basit yargılama usulü uygulanır." denilmektedir. Dernekler Kanununun 36. maddesinin son cümlesinde ise, sözü edilen Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun hükümlerinin uygulanacağı öngörülmüştür. Sözü edilen yasal düzenlemeler gereğince, Dernekler Kanunu, ile' ilgili hukuk davalarında duruşma açılması ve basit yargılama usulüne göre yargılama yapılarak davanın sonuçlandırılması gerekmektedir. Davanın dosya üzerinde yapılan inceleme ile karara bağlanması konusunda mahkemeye takdir hakkı tanınmamıştır. Ayrıca, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 73. maddesinde, kanunun gösterdiği istisnalar haricinde hakimin her iki tarafı istima veyahut iddia ve müdafaalarını beyan etmeleri için kanuni şekillere tevfikan davet etmedikçe hükmünü veremeyeceği kabul edilmiştir. SONUÇ: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 427/6. maddesine dayalı kanun yararına bozma isteğinin açıklanan sebeple kabulü ile hükmün sonuca etkili olmamak üzere BOZULMASINA, oybirliğiyle karar verildi. 6/12/2007

Diğer kararlar (4)

8. Hukuk Dairesi, 2018/10409 E., 2018/12992 K.
orta eşleşmeKarar metninde maddeye atıf var7. Sulh Hukuk Mahkemesi
tam metni aç
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı derneğin TMK'nın 87-2 maddesi gereği kendiliğinden sona erdiğinin tespitini istemiş, mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.
8. Hukuk Dairesi         2018/10409 E.  ,  2018/12992 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : 7. Sulh Hukuk Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Derneğin Kendiliğinden Sona Erdiğinin Tespiti Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü. KARAR Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı derneğin TMK'nın 87-2 maddesi gereği kendiliğinden sona erdiğinin tespitini istemiş, mahkemece davanın reddine karar verilmiştir. TMK'nın 62.maddesine göre derneklerin, 60.maddenin son fıkrası gereğince yapılan yazılı bildirimi izleyen altı ay içinde ilk genel kurul toplantılarını yapmak ve zorunlu organlarını oluşturmakla yükümlü oldukları; 87-2. maddesinde ise, ilk genel kurul toplantısının kanunda öngörülen sürede yapılmamış ve zorunlu organların oluşturulmamış olmasının derneklerin kendiliğinden sona erme sebebi olduğu hükme bağlanmıştır. Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerin özellikle karar defterinin incelenmesinden; derneğin 23.02.2014 tarihinde yönetim kurulunun üye alımı ve derneğin açılış tarihini belirlemek için, 04.01.2015 tarihinde genel kurulun belirlenmesi için, 20.01.2015 tarihinde üye alımı, 23.01.2015 tarihinde yönetim kurulu başkanlığı vb işler için toplandığı ve daha sonraki tarihlerde de yönetim kurulunun karar almak için toplandığı, 18.11.2017 tarihinde ise genel kurul toplantısı içeriğinde toplantı yapıldığı ancak hazırun cetveli, çağrı belgeleri vb dosya içerisinde mevcut olmadığı, 19.11.2014 tarihinde kurulan derneğin ilk genel kurulunu TMK'nın 87-2 ve TMK'nın 62. maddeleri gereği yapmadığı anlaşıldığından; mahkemece, derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespitine karar verilmesi gerekirken, yerinde olmayan gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi, doğru görülmemiştir. SONUÇ:Yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nın 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, HUMK'nın 440/III-1, 2, 3 ve 4. bentleri gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna, 22.05.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi, 2013/5747 E., 2013/8791 K.
orta eşleşmeKarar metninde maddeye atıf varSulh Hukuk Mahkemesi
tam metni aç
Davacı vekili dava dilekçesinde, davalı dernek hakkında alacaklarının bulunduğunu bu nedenle icra takibinde bulunduklarını ve menkul mallarını haczettiklerini ancak haczedilen mallarının alacaklarını karşılamaması nedeniyle davalı derneğin TMK nun 87/3. maddesine göre sona erdiğinin tespitini istemiştir.
(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi         2013/5747 E.  ,  2013/8791 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi Dava dilekçesinde, davalı derneğin sona erdiğinin tespiti istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Davacı vekili dava dilekçesinde, davalı dernek hakkında alacaklarının bulunduğunu bu nedenle icra takibinde bulunduklarını ve menkul mallarını haczettiklerini ancak haczedilen mallarının alacaklarını karşılamaması nedeniyle davalı derneğin TMK nun 87/3. maddesine göre sona erdiğinin tespitini istemiştir. Mahkemece davalı dernek hakkında icra takibi yapıldığını ve davalı derneğin haciz sırasındaki mallarının alacağı karşılamaması nedeniyle takdiren bu durumun aciz vesikası mahiyetinde kabul edileceğini belirterek davanın kabulüne karar verilmiştir. Dosyada bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının davalı dernek hakkında alacak davası nedeniyle dava açtığının ve davayı kazanması nedeniyle ilamın icraya konularak takip başlatıldığı ve takip sonucu menkul malların haczedildiği, ancak borç ödemede acze düşüldüğüne dair aciz belgesinin alınmadığı anlaşılmaktadır. 4721 sayılı TMK nun 87. maddesinde derneğin kendiliğinden dağılma nedenleri sayılmış, 3. fıkrasında da derneğin ödemeden acze düşmesinin de kendiliğinden dağılma nedenleri arasında olduğu belirtilmiş, aynı maddenin son fıkrasında ise ilgili herkesin mahkemeye müracaatla derneğin kendiliğinden dağıldığının tespitini isteyebileceği hükme bağlanmış, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 143. maddesi de alacaklı alacağının tamamını alamamışsa kalan miktar için kendisine bir aciz vesikası verileceğini düzenlemiştir. TMK nun 87/3. fıkrasına dayalı davanın açılabilmesi için Yargıtayın istikrar kazanan uygulamalarında, dava konusu dernek hakkında icra memurluğu tarafından borç ödemede acze düştüğüne ilişkin aciz vesikasının alınmış olması dava şartı olarak benimsenmiştir. Zira borçlu derneğin haciz yapılan yer dışında gayrimenkul veya menkul malları olabileceği gibi bankada nakit parası da bulunabilir. Bu nedenle dava şartının gerçekleşmesi bakımından davacıya aciz vesikası almak üzere süre ve yetki verilerek bu husus mahkemece bekletici mesele yapılıp sonucuna göre bir karar verilmeliyken, bu hususa dikkat edilmeden hüküm kurulması doğru görülmemiştir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 21.05.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi, 2012/8871 E., 2013/723 K.
orta eşleşmeKarar metninde maddeye atıf var
tam metni aç
Dava, TMK'nun 87.maddesine dayalı derneğin kendiliğinden dağıldığının tespiti istemine ilişkindir.
(Kapatılan) 7. Hukuk Dairesi         2012/8871 E.  ,  2013/723 K. "İçtihat Metni" Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı dernek yöneticilerinden .... tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü: Dava, TMK'nun 87.maddesine dayalı derneğin kendiliğinden dağıldığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece; davalı derneğin kurucularına tebligat yapılarak taraf teşkili sağlanma yoluna gidilip davanın kabulüne karar verilmiştir. Talepte bulunan İl Dernekler Müdürlüğü derneğin en son 19.05.2006 tarihinde genel kurul toplantısını yaptığı, sonrasında herhangi bir faaliyeti bulunmadığı ve acze düştüğünü ileri sürmüştür. İddianın ileri sürülüş biçimine göre davanın dayanağını TMK'nun 87.maddesinin 3, 4 ve 5.bentlerinin oluşturduğu anlaşılmaktadır. Böyle bir durumda davanın görülebilmesi için öncelikle taraf teşkilinin doğru olarak sağlanması gerekmektedir. Davalı derneğin genel kurul toplantısını yaptığı ve organlarını oluşturduğu sabittir. Sonradan oluşan dağılma halinin tespiti davasında husumetin kuruculara değil doğrudan derneğe yöneltilmesi ve taraf teşkilinin bu şekilde sağlanması gerekir. Mahkemece kuruculara husumet tevcihi ve tebligatın kuruculara yapılarak işin esasına girilip karar verilmesi doğru görülmemiş kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde davalı tarafa iadesine, 04.02.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
orta eşleşmeKarar metninde maddeye atıf var
tam metni aç
- DERNEKLER**- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 87 ]
7. Hukuk Dairesi 2010/5127 E., 2011/1038 K. 7. Hukuk Dairesi 2010/5127 E., 2011/1038 K. - DERNEĞİN KENDİLİĞİNDEN SONA ERMESİ - DERNEKLER- 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 87 ] - 5253 S. DERNEKLER KANUNU [ Madde 36 ] - 5253 S. DERNEKLER KANUNU [ Madde 18 ] - 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 427 ] - 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 73 ] "İçtihat Metni" Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü: Dava; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 87. maddesi hükmüne göre, derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespiti istemine ilişkindir. Dosyanın incelenmesinde davanın İstanbul Valiliği İl Dernekler Müdürlüğü'nün 27.07.2006 tarih ve 2006/22531 sayılı yazısı ile açıldığı, esas defterine kaydedildiği, mahkemece tensip yapılıp duruşma günü belirlenmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda davanın kabulüne karar verildiği ve verilen hükmün temyiz edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmaktadır. Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 73. maddesi hükmünde "Kanunun gösterdiği istisnalar haricinde hakim her iki tarafı istima veyahut iddia ve müdafaalarını beyan etmeleri için kanuni şekillere tevfikan davet etmedikçe hükmünü veremez.", 5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 18. maddesinin birinci fıkrası hükmünde "Bu kanunla ilgili olarak hukuk mahkemelerinde bakılacak davalarda basit yargılama usulü uygulanır.", 36. maddesinin son cümlesi hükmünde ise "Bu kanunda hüküm bulunmayan hallerde 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümleri uygulanır." denilmektedir. Gerek sözü edilen ve gerekse diğer kanunlarımızda derneklerle ilgili hukuk davalarının duruşma yapılmaksızın dosya üzerinde yapılan inceleme ile sonuçlandırılacağına ilişkin başka bir hüküm de bulunmamaktadır. Açıklanan hukuksal olgular birlikte değerlendirildiğinde dernekler ile ilgili hukuk davalarında mahkemelerce duruşma yapılması, yargılamanın basit yargılama usulüne göre yürütülerek sonuçlandırılması gerektiği kuşkusuzdur. Somut olaya gelince, dava derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespiti istemiyle açıldığına göre, az yukarıda açıklanan hukuksal olgular göz önüne alınarak mahkemece öncelikle tensip yapılarak duruşma günü belirlenmesi ve duruşma gününün taraflara tebliği, duruşmaya geldiklerinde taraflardan davaya karşı diyeceklerinin ve varsa delillerinin sorulması, gösterecekleri delillerin toplanması, daha sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir hüküm verilmesi gerekirken, duruşma açılmaksızın davanın dosya üzerinde yapılan inceleme ile sonuçlandırılması isabetsiz, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın kanun yararına bozma istemi bu nedenle yerinde görüldüğünden hükmün HUMK'nun 427/6 maddesi hükmüne göre ve sonuca etkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA, Kararın onaylı bir örneğinin Resmî Gazete'de yayımlanmak üzere Adalet Bakanlığı'na, yerel mahkemesine gönderilmek üzere dava dosyasının ve kararın onaylı bir örneğinin yüksek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderilmesine, 24.02.2011 gününde oybirliği ile karar verildi.

Eşleştirme iki kanıta dayanır: kararın kendi metnindeki madde atfı ve şerh kitaplarının o kararı hangi maddenin altında bastığı. Otomatik üretilmiştir, hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ve sonraki içtihat değişikliklerini ayrıca denetleyin.

Bu Maddeyle İlgili Sınav Sorusu

Medeni Hukuk

Aşağıdaki hallerden hangisinde bir dernek, mahkeme kararına gerek kalmaksızın "kendiliğinden" (infisah ederek) sona ermiş sayılmaz?

A) İlk genel kurul toplantısının kanuni süresinde yapılmamış olması
B) Zorunlu organların oluşturulamaması
C) Derneğin borç ödemede acze düşmesi
D) Tüzükte belirtilen amacın gerçekleşmiş olması
E) Derneğin amacının kanuna veya ahlaka aykırı hale gelmesi

Bu maddeyle ilgili 5 soru daha var!

Soruların tamamını çözmek, açıklamalı cevapları görmek ve Hukuksal Eğitim yapay zeka asistanı ile çalışmak için platforma katılın.

Hukuksal Eğitim Platformu'na Üye Ol