CMK Madde 272İstinaf

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 14.04.2020

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Bu madde, ilk derece mahkemelerinden verilen hükümlere karşı istinaf kanun yolunun açık olup olmadığını ve istinafın kapalı kaldığı hükümlerin hangileri olduğunu düzenler. Ayrıca hükümden önce verilen ara kararlara hükümle birlikte istinaf yoluna başvurulabileceğini, on beş yıl ve daha fazla hapis cezalarına ilişkin hükümlerin bölge adliye mahkemesince re'sen incelenmesini ve istinafa kapalı hükümlerin tekerrüre esas olmamasını öngörür.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)İlk derece mahkemelerinden verilen hükümlere karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Ancak, onbeş yıl ve daha fazla hapis cezalarına ilişkin hükümler, bölge adliye mahkemesince re'sen incelenir.

(2)Hükümden önce verilip hükme esas teşkil eden veya başkaca kanun yolu öngörülmemiş olan mahkeme kararlarına karşı da hükümle birlikte istinaf yoluna başvurulabilir.

(3)Ancak;

a)(Değişik: 31/3/2011-6217/23 md.) Hapis cezasından çevrilen adlî para cezaları hariç olmak üzere, sonuç olarak belirlenen onbeşbin Türk Lirası dâhil adlî para cezasına mahkûmiyet hükümlerine,1

b)Üst sınırı beşyüz günü geçmeyen adlî para cezasını gerektiren suçlardan beraat hükümlerine,

c)Kanunlarda kesin olduğu yazılı bulunan hükümlere,

Karşı istinaf yoluna başvurulamaz. (Ek cümle:14/4/2020-7242/17 md.) Bu suretle verilen hükümler tekerrüre esas olmaz.

  1. 1.(3. fıkra (a) bendi)2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunun 37 nci maddesi ile bu bentte yer alan “üçbin” ibaresi “onbeşbin” şeklinde değiştirilmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(2)
  1. 14.04.20203. fıkra bir cümlesi 14.04.2020 tarihinde 7242 sayılı Kanunla eklendi
  2. 31.03.20113. fıkra (a) bendi 31.03.2011 tarihinde 6217 sayılı Kanunla değiştirildi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(3)

Bu maddeyi uygulayan kararlar

2.659 karar arasından seçildi

İçtihat ayrılığı olabilir: bu maddede en yeni Genel Kurul kararı (22.04.2026, onama) önceki Kurul kararlarının çoğunluğuna zıt yönde. Kararları metinleriyle birlikte okuyun.

  1. Ceza Genel Kurulu E.2025/656 K.2026/246 T.2026-04-22
    Ceza Genel KuruluOnamaYerleşik içtihat
    Diğer taraftan, bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesiyle birlikte, ilk derece mahkemelerinden verilen hükümlere karşı olağan kanun yolu olarak CMK'nın 272. maddesi uyarınca istinaf, istinaf üzerine verilen bölge adliyesi mahkemesi hükümlerine karşı da CMK'nın 286. maddesi uyarınca temyiz yoluna başvurulabilecektir.
  2. Ceza Genel Kurulu E.2020/21 K.2021/285 T.2021-06-17
    Ceza Genel KuruluKabul
    Kanun'un 272. maddesine göre ilk derece mahkemelerinin bu maddenin (3) numaralı fıkrasında sayılan istisnaların dışında kalan hükümlerine karşı istinaf yoluna başvurulması mümkündür.
  3. 1. Ceza Dairesi · E. 2026/559 · K. 2026/2026 · T. 23.03.2026
    Daire kararıRet
    3. Bu açıklamalar ışığında inceleme konusu dava dosyanın değerlendirilmesinde; sanığın, denetim süresi içerisinde suç işlediği dikkate alınmadan dosyanın ele alınarak denetim süresinde suç işlenmediği gerekçesiyle duruşma açmadan dosya üzerinden düşme kararı verildiği, anılan kararın 5271 sayılı Kanun'un 272. maddesi gereği istinaf yoluna tabi olduğu hâlde, kararın itiraza tabi olduğunun karar altına alındığı gibi ek kararın Cumhuriyet Başsavcılığına görüldü için gönderilmediği gibi katılanlara da tebliğ edilmediği anlaşılmıştır.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddenin ders anlatımı

  • İstinaf
    Ceza Muhakemesi Hukuku · 11 Kanun Yolları · 7:04
Ders videosunu platformda izle

Bu maddeye özel soru

Genel

Asliye Ceza Mahkemesinde hakaret ve tehdit suçlarından yargılanan sanık (S) hakkında yapılan yargılama sonucunda, mahkeme (S)’nin tehdit suçundan beraatine, hakaret suçundan ise eylemine uyan TCK maddesi uyarınca doğrudan 120 gün adli para cezası ile cezalandırılmasına ve bu cezanın günlüğü 100 TL’den hesaplanarak neticeten 12.000 TL adli para cezasına çevrilmesine karar vermiştir. Hükmün tefhim edildiği duruşmada hazır bulunan katılan (K) ve Cumhuriyet savcısı, hem beraat hem de mahkûmiyet hükmünün hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek kanun yoluna başvuracaklarını beyan etmişlerdir.

  1. A) Hakaret suçundan verilen ve sonuç olarak 15.000 TL dâhil adli para cezası sınırının altında kalan mahkûmiyet hükmü, hapis cezasından çevrilmediği için kesindir ve bu hükme karşı istinaf yoluna başvurulamaz.
  2. B) Tehdit suçundan verilen beraat hükmü, suçun kanundaki cezasının üst sınırı 500 günü geçen adli para cezasını gerektirdiğinden, katılan ve Cumhuriyet savcısı tarafından istinaf edilebilir niteliktedir.
  3. C) Cumhuriyet savcısı, kamu adına hareket ettiğinden CMK m. 260 uyarınca miktar sınırlarına tabi olmaksızın, sanık aleyhine hem beraat hem de mahkûmiyet hükmünü istinaf etme hakkına sahiptir.
  4. D) Hakaret suçundan verilen mahkûmiyet hükmü, CMK m. 286/3 uyarınca temyizi mutlak olan suçlardan olduğundan, miktar sınırına bakılmaksızın öncelikle istinaf kanun yoluna başvurulması zorunludur.
  5. E) Her iki hüküm de, hapis cezasından çevrilen adli para cezaları kategorisinde değerlendirileceğinden, miktar ne olursa olsun istinaf kanun yoluna açıktır.

Bu maddeyle ilgili 5 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl