Konut ve çatılı işyeri kirası nedir?

6 maddede geçiyor · 2 kanun

Diğer yazımlar: Konut ve çatılı işyeri kiraları

Kısaca

Konut olarak kullanılmak üzere ya da üstü örtülü bir işyeri olarak kiralanan taşınmazlara ilişkin kira sözleşmesidir.

Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.

Kanunda nerede geçiyor

6 madde

Türk Borçlar Kanunu

  • TBK m.301 · I. Teslim borcu

    Maddenin ikinci cümlesindeki kiracı aleyhine değiştirilemez korumasının kapsamını belirleyen kira türüdür. Çatısız işyerleri (tarla, arsa, bahçe gibi) bu korumanın dışında kalır.

  • TBK m.316 · II. Özenle kullanma ve komşulara saygı gösterme borcu

    Maddenin ihtar ve fesih rejimini diğer kira ilişkilerinden ayıran kira türü grubudur. Bu grupta önelli ihtarlı fesih ve istisnai önelsiz fesih yolu açıktır.

  • TBK m.322 · II. Alt kira ve kullanım hakkının devri

    Mesken veya çatılı işyeri olarak kiralanan taşınmazlardır. Bu kiralarda alt kira ve kullanım hakkının devri, kiraya verenin yazılı rızasına bağlıdır.

  • TBK m.342 · D. Kiracının güvence vermesi

    Mesken amaçlı kiralar ile çatı altında yapılan iş yeri kiralarıdır. Madde yalnızca bu kiralar bakımından sınırlayıcı kurallar koyar; açık alan kiraları bu kapsamın dışındadır.

  • TBK m.347 · F. Konut ve çatılı işyeri kiralarında sözleşmenin sona ermesi — I. Bildirim yoluyla — 1. Genel olarak

    Konut olarak kullanılmak üzere ya da üstü örtülü bir işyeri olarak kiralanan taşınmazlara ilişkin kira sözleşmesidir. Maddenin koruyucu rejimi bu sözleşme türüne özgüdür; açık alanlar ve çatısız yerler bu kapsama girmez.

Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu

Karıştırılan kavramlar

Konut ve çatılı işyeri kirası ile diğer kiralar (tarla, arsa, bahçe, taşınır) arasındaki fark nedir?

Konut ve çatılı işyeri kiralarında borç kiracı aleyhine hiçbir biçimde değiştirilemez; bu konuda yapılan anlaşma geçersizdir.

Tarla, arsa, bahçe gibi çatısız işyerleri ile taşınır kiralarında taraflar bu borcu değiştirebilir veya bu borcun ihlalinden sorumlu olmayacağını kararlaştırabilir.

Diğer kiralarda kiraya verenin sorumluluğunu kaldıran anlaşma geçerli olabilir; konut ve çatılı işyeri kiralarında aynı anlaşma hukuka aykırılık nedeniyle kesin hükümsüz olur.

TBK m.301

Konut ve çatılı işyeri kirası ile diğer kira ilişkileri arasındaki fark nedir?

Konut ve çatılı işyeri kiralarında, fesih öncesinde en az otuz günlük süreli yazılı ihtar gerekir.

Diğer kira ilişkilerinde kiraya veren ihtar yapmadan yazılı bildirimle sözleşmeyi hemen feshedebilir.

Konut ve çatılı işyeri kirasında ihtarsız fesih yolu, ancak üçüncü fıkradaki ağır hallerde açıktır; diğer kira türlerinde ise ihtar zorunluluğu yoktur.

TBK m.316

Konut ve çatılı işyeri kiraları ile diğer kiralar arasındaki fark nedir?

Konut ve çatılı işyeri kiralarında güvence borcu bu maddedeki üç aylık sınır, araç ve banka koruması ile sınırlıdır.

Açık alan veya bu maddenin kapsamı dışındaki kiralarda güvence sözleşme özgürlüğü ve genel denetim hükümlerine (TBK m.21-28 ve genel işlem koşulları) tabidir.

Diğer kiralarda üç aylık sınır ve bankada tutma zorunluluğu uygulanmaz; ancak aşırı yararlanma veya genel işlem koşulları denetimi yoluyla kiracı korunabilir.

TBK m.342

Konut ve çatılı işyeri kirası ile finansal kiralama arasındaki fark nedir?

Konut ve çatılı işyeri kiraları TBK'nın ikinci ayrımında özel koruyucu hükümlere tabidir.

Finansal kiralama, kiralananın türüne bakılmaksızın kanunla düzenlenmiş özel bir kira sözleşmesidir.

Finansal kiralamada konut ve çatılı işyeri kiralarına özgü TBK hükümleri uygulanmaz; konut finansmanı için kanunun ayrı düzenlemeleri saklıdır.

6361 s. K. m.34

Konut ve çatılı işyeri kirası ile diğer taşınmaz kiraları arasındaki fark nedir?

Konut ve çatılı işyeri kiralarında şerh, yeni malikin gereksinim nedeniyle tahliye davası açmasına karşı kiracıya koruma sağlar (m.351 bağlantısı).

Arsa, tarla gibi diğer taşınmaz kiralarında şerhin işlevi, kiracının yeni malike karşı hakkını koruma ile sınırlıdır.

Şerhin pratik önemi özellikle konut ve çatılı işyeri kiralarında artar.

VUK m.312

Genel kira ile konut ve çatılı işyeri kirası arasındaki fark nedir?

Genel hükümler kapsamındaki kiralarda yan giderler kural olarak kiraya verene aittir.

Konut ve çatılı işyeri kiralarında ısıtma, aydınlatma ve su gibi kullanma giderleri m.341 uyarınca kiracıya aittir.

Kiralananın türüne göre yan giderin kimde kalacağı değişir; konut ve çatılı işyerinde m.303 yerine m.341 uygulanır.

TBK m.303

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. Hukuk Genel Kurulu, 2022/404 E., 2022/1155 K., 27.09.2022
    İlgili madde: TBK m.301
  2. Hukuk Genel Kurulu, 2017/1546 E., 2021/1517 K., 30.11.2021
    İlgili madde: TBK m.347
  3. Hukuk Genel Kurulu, 2017/458 E., 2021/614 K., 25.05.2021
    İlgili madde: TBK m.347

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.