Yenilik doğuran hak nedir?
Kısaca
Yenilik doğuran hak, 3 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- TMK m.724: Malzeme sahibinin tek taraflı beyanıyla arazi malikine karşı arazi mülkiyetinin devrini doğurabilen haktır.
- TBK m.255 · sözleşmenin hüküm ve sonuçlarını doğurması ve geri alma açıklaması: Karşı tarafın rızası aranmadan, tek taraflı bir beyanla hukuki durumu değiştiren haktır.
- 6361 s. K. m.31 · sözleşmenin ihlali: Fesih hakkının kullanılmasıyla sözleşmenin geleceğe yönelik olarak sona ermesidir.
Kanunda nerede geçiyor
4 maddeTürk Borçlar Kanunu
- TBK m.139 · F. Takas — I. Koşulları — 1. Genel olarak
Tek taraflı beyanla hukuki durumda değişiklik meydana getiren haktır. Takas bu niteliğiyle, karşı tarafın rızası olmadan borçları sona erdirir; bu nitelendirme sürenin ve beyanın işlevini de belirler.
- TBK m.255 · 3. Sözleşmenin hüküm ve sonuçlarını doğurması ve geri alma açıklaması
Karşı tarafın rızası aranmadan, tek taraflı bir beyanla hukuki durumu değiştiren haktır. Geri alma açıklaması bu niteliktedir; bu nedenle yapıldığı anda sonuç doğurması, bildirimin muhataba ulaşması ya da postaya verilme anıyla belirlenir.
Türk Medeni Kanunu
- TMK m.724
Malzeme sahibinin tek taraflı beyanıyla arazi malikine karşı arazi mülkiyetinin devrini doğurabilen haktır. Beyanla birlikte arazi malikiyle malzeme sahibi arasında devir borcu doğar; karşı taraf rıza göstermezse dava yoluyla geçirilir.
Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu
- Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu m.31 · Sözleşmenin ihlali
Fesih hakkının kullanılmasıyla sözleşmenin geleceğe yönelik olarak sona ermesidir. Fesih geçmişe etkili değildir ve tek taraflı bir beyanla kullanılır.
Karıştırılan kavramlar
Yenilik doğuran hak ile devir borcu arasındaki fark nedir?
Ağır ihlal üzerine yüklü taşınmaz malikinin kullandığı yenilik doğuran hak.
Bu hakkın kullanılmasından sonra taraflar arasında doğan devir ilişkisi ve devir borcu.
Yenilik doğuran hakkın kullanılması devir ilişkisini doğurur; uygun bedel veya güvence, bu ilişkide devir borcunun ifasına karşı savunma olarak ileri sürülür.
İlgili konular
İlgili terimler
- Geri alma açıklaması
- Yedi günlük süre
- Çekişmeli alacak
- Cayma Parası
- Uygun bedel
- Önemli sebep
- Muacceliyet
- İyiniyet
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.