TBK Madde 2553. Sözleşmenin hüküm ve sonuçlarını doğurması ve geri alma açıklaması

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Taksitle satış sözleşmesinin alıcı bakımından ne zaman hüküm ve sonuç doğuracağını, alıcının yedi günlük süre içinde sözleşmeden kurulma iradesini geri alma hakkının kullanılış biçimini (yazılılık, feragat yasağı, postaya verme anı), satıcının malı geri alma süresi içinde devretmesi hâlinde alıcının malı kullanma sınırını ve geri alma hakkı kullanıldığında cayma parası istenemeyeceğini düzenler.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Taksitle satış sözleşmesi, alıcı bakımından, taraflarca imzalanmış sözleşmenin bir nüshasının eline geçmesinden yedi gün sonra hüküm ve sonuçlarını doğurur. Alıcı, bu süre içinde irade açıklamasını geri aldığını satıcıya yazılı olarak bildirebilir. Bu haktan önceden feragat edilemez. Geri alma bildiriminin sürenin son gününde postaya verilmiş olması, sonuç doğurması için yeterlidir.

Satıcı geri alma süresi içinde malı alıcıya devretmişse alıcı, malı ancak olağan bir gözden geçirmenin gerektirdiği ölçüde kullanabilir; aksi takdirde sözleşme hüküm ve sonuçlarını doğurmuş olur.

Alıcının geri alma hakkını kullanması hâlinde, kendisinden cayma parası istenemez.

4.Tarafların hak ve borçları

a. Peşinatı ödeme borcu ve sözleşmenin süresi

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

818 sayılı Borçlar Kanununda yer verilmeyen, "3. Sözleşmenin yürürlüğe girmesi ve geri alma açıklaması" kenar başlıklı yeni bir maddedir. Tasarının üç fıkradan oluşan 254 üncü maddesinde, taksitle satış sözleşmesinin yürürlüğe girmesi ve geri alma açıklaması düzenlenmektedir. Maddenin birinci fıkrasında, taksitle satış sözleşmesinin, satıcı bakımından, sözleşmenin ku rulduğu anda hükümlerini doğurmaya başladığı hâlde alıcı bakımından taraflarca imzalanmış bir nüshasının eline geçmesinden başlayarak yedi gün sonra yürürlüğe gireceği belirtilmektedir. Fıkradaki düzenlemeden, Taksitle satış sözleşmesinin satıcı bakımından sözleşmenin kumlduğu anda hüküm lerini doğurmaya başlayacağı anlaşılmalıdır. Fıkrada öngörülen yedi günlük yasal süre içinde alıcı, bir tazminat yükümlülüğü söz konusu olmaksızın, dilerse sözleşmenin kurulmasına ilişkin irade açık lamasını geri alabilecektir. Ancak, alıcı geri alma iradesini satıcıya yazılı olarak bildirmek zomndadır. Geri alma bildiriminin sürenin son gününde postaya verilmiş olması, sonuç doğurması için yeterli ola caktır. Alıcının komnması amacıyla, onun geri alma hakkından önceden feragat edemeyeceği kabul edilmiştir. Böyle bir feragat, Tasarının 27 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca kesin hükümsüzlük yaptırımına bağlı olacaktır. Yine aynı fıkra uyarınca, Alıcı, bu süre içinde irade açıklamasını geri aldığını satıcıya yazılı olarak bildirebilir. Bu haktan önceden feragat edilemez. Maddenin ikinci fıkrasında, satıcının malı geri alma süresi içinde alıcıya devretmiş olması du rumunda alıcının, malı ancak olağan bir gözden geçirmenin gerektirdiği ölçüde kullanabileceği; aksi takdirde sözleşmenin yürürlüğe gireceği öngörülmektedir. - 1 1 9 - Maddenin son fıkrasında, geri alma hakkını kullanan alıcıdan cayma parası istenemeyeceği be lirtilmektedir.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeye özel soru

Genel

Mağaza sahibi Caner, üniversite öğrencisi Mert’e 12 taksitle bir dizüstü bilgisayar satmıştır. Sözleşme 10 Mayıs tarihinde imzalanmış ve bilgisayar Mert’e hemen teslim edilmiştir. Mert, 12 Mayıs tarihinde bilgisayarı kullanmaktan vazgeçmiş ve mağazaya iade etmek istemiştir. Taksitle satış sözleşmesinde "alıcının korunması" hükümleri (TBK) çerçevesinde aşağıdakilerden hangisi "seçili durumlar" uyarınca doğrudur?

  1. A) Mert bilgisayarı teslim aldığı için artık geri verme hakkı yoktur.
  2. B) Mert, sözleşmenin imzalanmış bir nüshasının eline geçmesinden itibaren yedi gün içinde irade açıklamasını geri alabilir (cayma hakkı).
  3. C) Mert cayma hakkını kullanırsa, mağaza sahibi Caner ondan %10 oranında cayma parası talep edebilir.
  4. D) Taksitle satış sözleşmesi sözlü olarak da yapılabilir, yazılılık şart değildir.
  5. E) Cayma hakkı sadece ayıp varsa kullanılabilen bir haktır.