TBK Madde 267

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, ödeme süresi bir yıldan uzun veya belirsiz olan satış sözleşmelerinde satış bedelinin ne zaman tamamen ödenmiş olması gerektiğini, alıcının satılanın devrini isteyebilmesi için hesap bakiyesinden satıcı lehine serbest bırakabileceği en yüksek oranı ve bu serbest bırakma taahhüdünün sözleşme kurulurken verilemeyeceğini düzenler. Kural alıcı ile satıcı arasındaki taksitli satış ilişkilerinde uygulanır.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Ödeme süresi bir yıldan daha uzun veya belirsiz olan sözleşmelerde satış bedelinin, satılanın devri anında tamamen ödenmiş olması gerekir. Satılanın devredilmesini isteyen alıcı, hesabındaki bakiyeden, satış bedelinin en çok üçte birlik kısmını satıcı lehine serbest bırakabilir. Ancak, sözleşmenin kuruluşu sırasında buna ilişkin taahhütte bulunulamaz.

d. Satış bedelinin belirlenmesi

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

818 sayılı Borçlar Kanununda yer verilmeyen, "c. Satış bedelinin ödenmesi" ke nar başlıklı yeni bir maddedir. Tasarının tek fıkradan oluşan 266 nci maddesinde, satış bedelinin ödenmesi düzenlenmektedir. Maddenin birinci cümlesinde, ödeme süresi bir yıldan daha uzun veya belirsiz olan sözleşmelerde, satış bedelinin satılanın devri anında tamamen ödenmiş olması gerektiği; ikinci cümlesinde ise, satılanın devrini isteyen alıcının, banka hesabındaki bakiyeden, satış bedelinin en çok üçte birlik kıs mını satıcı lehine serbest bırakabileceği; maddenin son cümlesinde ise, alıcının sözleşmenin kurul duğu sırada böyle bir serbest bırakma taahhüdünde bulunamayacağı öngörülmektedir. - 1 2 3 - Maddenin ikinci cümlesinde, satış bedelinin tamamını ödeyerek, satıcıdan, satılanın kendisine devrini isteyen alıcının, satılan kendisine devredilmedikçe, hesabındaki taksit ödemelerinin en çok üçte bir oranındaki kısmını, satıcı yararına serbest bırakılmasına rıza gösterebileceği öngörülmüş ve böylece alıcı, taksit borçlarını tamamen ödediği hâlde, henüz devralmadığı satılanın satış bedelinin bu oranı aşan kısmını kaybetmesi tehlikesine karşı hukukî komma altına alınmıştır. Maddenin son cümlesi uyarınca, alıcının sözleşmenin kurulduğu sırada söz konusu hukukî korumayı ortadan kaldıran veya azaltan bir taahhüt geçersiz sayılmış, böylece satıcıların bu hükmün etkisinden kur tulmalarının önlenmesi amaçlanmıştır.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

  • Serbest bırakma
  • Satış bedelinin tamamen ödenmesi
  • Satış bedelinin üçte biri
  • Sözleşmenin kuruluşu sırasındaki taahhüt

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.