Çekinme nedir?

Çekinen sayının mahkemenin toplanmasına engel olmadığı durum.

Çekinen sayının toplanma nisabına engel olacak kadar olduğu durum.

Birinci durumda çekinme kabul edilir ve üye karar oluşumuna katılmaz. İkinci durumda ise nisabı ortadan kaldıracak kadar çekinme isteği kabul edilemez; mahkemenin çalışabilir kalması esastır.

Kabul yükümlülüğü, madde 270/1 kapsamındaki kişilere kanunen yüklenmiştir.

Çekinme, yalnızca tanıklıktan çekinme sebeplerine veya mahkemece kabul edilebilir başka bir sebebe dayanılarak kullanılabilir.

Kişi, keyfî bir gerekçeyle görevi reddedemez; çekinme ancak yasal sebeple mümkündür.

Çekinmede başkan veya üye, kendi kararıyla davadan kaçınmak için talepte bulunur. Bu talep kendi bildirimidir.

Redde taraflar, üyenin tarafsız olmadığını ileri sürerek talepte bulunur ve kararı m.60 uyarınca Genel Kurul verir.

Çekinmede m.61 uygulanır ve karar çekinen üyenin katılımıyla Genel Kurulca verilir; redde ise m.60 uygulanır ve red konusunda üye oylamaya katılmadan karar verilir. Her iki hâlde de oy kullanamayan üye, karar sürecinde ayrı bir konumda yer alır.

İş sahibinin muvafakati alınmış olsa da avukat tanıklıktan çekinebilir.

Muvafakatın bulunmadığı durumda avukatın tanıklık yapması mümkün değildir.

Muvafakat, avukatı tanıklık yapmaya zorunlu kılmaz; avukat çekinme hakkını kullanabilir ve bu kullanım sorumluluk doğurmaz.

Çağrıya rağmen duruşmaya hiç gelmemek, gelme yükümlülüğünün ihlalidir.

Gelmekle birlikte tanıklıktan, bilirkişilikten veya yemin etmekten çekinmek, beyan yükümlülüğünün ihlalidir.

Her iki halde de madde aynı yaptırım rejimine tabidir; ancak kanuni sebep varsa çekinme yaptırım doğurmaz.

Tanıklıktan çekinme hakkı bulunan kişiye bu hakkı hatırlatılmadan tanıklık yaptırılması ve bu kişinin gerçeğe aykırı beyanda bulunması (b bendi) bu ayrımın birinci tarafıdır.

Tanıklıktan çekinme hakkını bilerek, hakkını kullanmadan beyanda bulunan kişi ya da hakkı kendisine hatırlatılmış olan tanık b bendi kapsamında değerlendirilmez.

b bendi uygulanabilir ancak hatırlatma yapılmamış olması ön koşuldur; aksi halde indirim veya cezadan vazgeçme sağlanamaz.