Kayın Hısımlığı nedir?

7 maddede geçiyor · 4 kanun

Kısaca

Kayın Hısımlığı, 4 kanunda 7 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • TMK m.18 · kayın hısımlığı: Evlilik sonucu, eşlerden birinin kan hısımları ile diğer eşin arasında doğan hısımlıktır.
  • HMK m.248 · kişisel nedenlerle tanıklıktan çekinme: Eşlerden birinin kan hısımları ile diğer eşin arasındaki hısımlık bağıdır.
  • CMK m.22 · hâkimin davaya bakamayacağı hâller: Evlilik yoluyla eşin tarafı ile diğer taraf arasında doğan hısımlık bağıdır.

Kanunda nerede geçiyor

7 madde

Ceza Muhakemesi Kanunu

  • CMK m.22 · Hâkimin davaya bakamayacağı hâller

    Evlilik yoluyla eşin tarafı ile diğer taraf arasında doğan hısımlık bağıdır. Maddede ikinci derece dahil kayın hısımlığı aranır ve evlilik sona ermiş olsa bile engel devam eder.

  • CMK m.45 · Tanıklıktan çekinme

    Evlilik yoluyla oluşan hısımlık ilişkisidir. Maddede kayın hısımlarından üstsoy ve altsoy ile ikinci dereceye kadar olanlar çekinme kapsamına girer.

Türk Medeni Kanunu

  • TMK m.18 · 2. Kayın hısımlığı

    Evlilik sonucu, eşlerden birinin kan hısımları ile diğer eşin arasında doğan hısımlıktır. Eşler birbirinin kayın hısmı değildir; kayın hısımlığı eşlerin kan hısımları arasında kurulur. Evlenmenin geçerli olup olmaması bu hısımlığın doğumu için belirleyici değildir; kurulması için evlilik bağının bulunması yeterlidir.

  • TMK m.129 · I. Hısımlık

    Eşlerden birinin kan hısımlarının diğer eşe göre kurduğu hısımlıktır. Evlilik sona erse de ortadan kalkmaz; ancak evlilik sona erdikten sonra doğan kişilerle yeni kayın hısımlığı kurulmaz.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu

  • HMK m.34 · Yasaklılık sebepleri

    Hâkimin eşi üzerinden bağlandığı hısımlıktır; kan veya kendisini oluşturan evlilik bağı kalksa bile üçüncü dereceye kadar olan hısımları kapsar.

  • HMK m.248 · Kişisel nedenlerle tanıklıktan çekinme

    Eşlerden birinin kan hısımları ile diğer eşin arasındaki hısımlık bağıdır. Bent, üçüncü dereceye kadar kan hısımlığını ve kendisini oluşturan evlilik bağı sona ermiş olsa bile kayın hısımlığını kapsar.

İl Özel İdaresi Kanunu

  • İl Özel İdaresi Kanunu m.19 · Başkan ve meclis üyelerinin görüşmelere katılamayacağı durumlar

    Evlilik yoluyla doğan hısımlıktır. Madde metninde kayın hısımlarına ikinci derece sınırı açıkça bağlanmamıştır; bu nedenle sınır, kan hısımlığı için geçerli olan ölçütle birlikte okunmalıdır.

Karıştırılan kavramlar

Kayın hısımlığı ile kan hısımlığı arasındaki fark nedir?

Kayın hısımlığı evlilik bağı üzerinden kurulan hısımlıktır.

Kan hısımlığı doğum veya ortak kök bağından doğar.

Kayın hısımlığının derecesi ve türü kan hısımlığı kurallarıyla belirlenir; kayın hısımlığında evlilik ayrı bir kan bağı kurmaz.

TMK m.18

Kan hısımlığı ile kayın hısımlığı arasındaki fark nedir?

Kan hısımlığında yasak, ortak kanın doğrudan bağından doğan ilişkilerdir ve üstsoy-altsoy arasında derece sınırı yoktur.

Kayın hısımlığında yasak, evlenmeden doğan ve yalnızca eşin üstsoy ve altsoy kan hısımlarını kapsayan ilişkidir.

Kayın hısımlığında eşin kardeşi ile evlenmek yasak değildir; kan hısımlığında kardeşler arasında evlenme yasaktır.

TMK m.129

Kayın hısımlığı sona eren evlilik ile evlilik sonrası doğan kişiler arasındaki fark nedir?

Yasak, kayın hısımlığını doğuran evlilik sırasında var olan hısımlar için geçerlidir.

Evlilik sona erdikten sonra doğan çocuk veya kişiler ile eski eşin kayın hısımlığı kurulmaz.

Eski eşin ve yeni evlilikten doğan çocuğun evlenmesi bu madde kapsamında yasak değildir.

TMK m.129

Evlilik ilişkisi ile kayın hısımlığı arasındaki fark nedir?

Evlilik ilişkisi, hâkim ile şüpheli, sanık veya mağdur arasında doğrudan bulunan bağdır ve sonradan kalksa bile engel sürer.

Kayın hısımlığı, eşin tarafı ile diğer taraf arasındaki hısımlıktır ve evlilik sona erdiğinde yalnızca ikinci dereceye kadar engel sürer.

Evlilik sona ermiş olsa bile yasak kalkmaz; ancak kayın hısımlığı ikinci dereceyi aşıyorsa engel doğmaz.

CMK m.22

Kan hısımlığı ile kayın hısımlığı (d bendi) arasındaki fark nedir?

Kan hısımlığı, doğumla oluşan hısımlık bağıdır ve kanun bunu üçüncü dereceye kadar sayar.

Kayın hısımlığı, eşin kan hısımları ile diğer eş arasındaki bağdır ve üçüncü dereceye kadar kapsanır.

Her iki hısımlık türünde de çekinme hakkı üçüncü dereceye kadar tanınır; kayın hısımlığı için ayrıca kendisini oluşturan evlilik bağının sona ermiş olması çekinmeyi engellemez.

HMK m.248

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. Ceza Genel Kurulu, 2012/1397 E., 2013/265 K., 28.05.2013
    İlgili madde: TMK m.18, TMK m.129
  2. Hukuk Genel Kurulu, 2021/567 E., 2022/1586 K., 24.11.2022
    İlgili madde: TMK m.18
  3. Ceza Genel Kurulu, 2017/353 E., 2022/142 K., 03.03.2022
    İlgili madde: CMK m.45

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.