Oturma hakkı nedir?

Sağ kalan eşin ev eşyası veya birlikte yaşanan konut üzerinde mülkiyet talep etmesi; bu, mirastan ve paylaşmadan doğan hakka mahsup ve gerekirse bedel ödenmesi yoluyla yapılır.

Haklı sebeple, sağ kalan eşin veya ölenin diğer yasal mirasçılarından birinin istemi üzerine mülkiyet yerine intifa veya oturma hakkı tanınması; bu karar hâkimin takdirindedir.

Mülkiyet talebi sağ kalan eşin doğrudan istemine bağlıdır; intifa veya oturma hakkı ise haklı sebep ve ikinci bir istem koşuluna bağlıdır, hâkim bunları birlikte değerlendirir.

Oturma hakkında yararlanma yalnızca bir binada veya bölümünde konut olarak oturmakla sınırlıdır ve kişisel ihtiyaca göre belirlenir.

İntifa hakkı, bir şeyin her türlü yararlarından faydalanmayı kapsar ve kullanım hakkı devredilebilir.

Oturma hakkında kullanım devredilemez ve kiraya verilemez; intifa hakkında ise m.806/I uyarınca kullanım devri mümkündür. Kanunda aksi hüküm yoksa intifa hükümleri kıyasen uygulanır, ancak devir yasağı önceliklidir.

Hakkın şahsa özgülendiği açıkça belirtilmişse, hak sahibi yalnızca kendisi oturabilir.

Açık bir özgüleme yoksa, hak sahibi ailesi ve ev halkıyla birlikte oturabilir.

Ev halkının oturmasına izin veya itiraz, kurulan hakkın içeriğine göre belirlenir.

Kat maliki, madde 18/1 uyarınca doğrudan karşılıklı yükümlülük altındadır.

Kiracı, oturma hakkı sahibi ve bölümden devamlı yararlananlar, 18/2 uyarınca bu yükümlülüğe tabi tutulmuştur.

Kiracı veya oturma hakkı sahibinin aykırılığından kat maliki de müteselsilen sorumlu olur; bu kişiler davaya kat maliki ile birlikte hasım olarak gösterilebilir.

Diğer irtifak hakkı belirli bir yararlanmaya hizmet eder ve sınırlı yararlanma yetkisi verir.

İntifa ve oturma hakkı taşınmazdan tam yararlanma yetkisi verir ve kişiye bağlı olarak kurulur.

Kapsamı daraltılmış bir yararlanma diğer irtifak hakkı sayılır; tam yararlanma niteliğindeki hak intifa veya oturma hakkı olur. Bir binada oturma biçiminde sınırlı yararlanma yalnızca oturma hakkı olarak kurulabilir.