Dönemsel edim nedir?
Kısaca
Belirli dönemlerle tekrarlanan edimlerdir.
Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.
Kanunda nerede geçiyor
9 maddeTürk Borçlar Kanunu
- TBK m.103 · III. Makbuz ve senetlerin geri verilmesi — 1. Borçlunun hakkı
Faiz veya kira bedeli gibi belli dönemler için tekrarlanan borçlardır. Bu tür edimlerde verilen makbuz, dönem bazında ödemenin kanıtı işlevi görür.
- TBK m.104 · 2. Hükümleri
Belirli aralıklarla tekrarlanan ve her dönem için ayrı doğan edimdir; kira bedeli ve belirli dönemlerde ödenen faiz bunun örneğidir. Tek seferde ifa edilen borçlar bu kapsama girmez.
- TBK m.147 · II. Beş yıllık zamanaşımı
Belirli aralıklarla tekrarlanan ve düzenli ödenen borçlardır. Kira bedeli, anapara faizi ve ücret bu niteliğin tipik örnekleridir. Kira bedelinin toptan ödenmesi ya da faizin anaparaya eklenerek ödenmesi halinde alacak dönemsel edim sayılmaz ve on yıllık süreye tabi kalır.
- TBK m.150 · 2. Dönemsel edimlerde
Borçlunun belirli aralıklarla tekrarlanarak yerine getirmeyi üstlendiği ve her dönemde ayrı ayrı muaccel olan edimlerdir. Tek bir borç ilişkisine dayanmaları, bu edimlerin hukuken tek bir bütün oluşturmasını sağlar.
- TBK m.298 · IV. Bağışlayanın ölümü
Belirli aralıklarla tekrarlanarak ifa edilen edimdir; kira, gelir ve faiz bu niteliktedir. Tek seferde verilmesi gereken bir şeyin bağışlanması bu kapsamda değildir.
- TBK m.442 · VI. Sözleşmenin sona ermesinin sonuçları — 1. Borçların muaccel olması
Belirli dönemlerle tekrarlanan edimlerdir. Madde bu tür ilişkilerde erteleme süresini bir yıl ile sınırlar.
- TBK m.607 · A. Tanımı
Belirli aralıklarla tekrarlanan ifadır. Tek seferlik ödeme dönemsel edim sayılmaz ve ömür boyu gelir sözleşmesi doğurmaz. Edim para dışında misli bir şey de olabilir.
Türk Medeni Kanunu
- TMK m.840 · B. Kurulması ve sona ermesi — I. Kurulması — 1. Tescil ve kazanma
Belirli dönemlerde, örneğin yıllık olarak yerine getirilmesi gereken edimdir. Bu tür yüklerde sicile yazılacak miktar, aksi kararlaştırılmadıkça yıllık edimin hesaplanan bir katı alınarak belirlenir.
- TMK m.928 · VI. Ödenen senedin geri verilmesi
Faiz, kira bedeli gibi belirli dönemler için tekrar eden edimlerdir. Çekince konulmadan verilen makbuzun etkisi bu edimlere özgü olarak düzenlenmiştir.
Karıştırılan kavramlar
Dönemsel edim ile tek seferlik edim arasındaki fark nedir?
Faiz veya kira gibi dönemsel edimlerde, alacaklı çekince koymadan makbuz verdiğinde önceki dönemlerin ifa edilmiş sayılması söz konusudur.
Tek seferlik borçlarda makbuz, ödenen borcu açıkça belirtmek zorundadır; önceki dönemlere ilişkin bir karine doğmaz.
Dönemsel edimde eski dönemler ödenmiş sayılır; tek seferlik borçta böyle bir sonuç doğmaz.
Çekincesiz makbuz ile çekinceli makbuz (dönemsel edim) arasındaki fark nedir?
Alacaklı çekince koymadan makbuz verirse önceki dönem edimleri de ifa edilmiş sayılır.
Alacaklı makbuza belirli bir dönemi açıkça yazıp çekince koyarsa, diğer dönemler için ifa karinesi doğmaz.
Çekincesiz makbuz, önceki dönem borçlarının da ödendiği yönünde karine oluşturur.
Dönemsel edim ile toptan ödeme arasındaki fark nedir?
Kira, anapara faizi veya ücretin düzenli aralıklarla ödenmesi.
Kira bedelinin toptan ödenmesi ya da faizin anaparaya eklenmesi.
Birinci halde beş yıllık süre, ikinci halde TBK m.146 uyarınca on yıllık genel süre uygulanır.
Tek seferlik edim ile dönemsel edim arasındaki fark nedir?
Bağışlanan şey bir kez verilecekse, örneğin bir taşınır ya da bir miktar para, bağışlayanın ölümünden sonra da borç ayakta kalır ve mirasçılar bu şeyi vermekle yükümlüdür.
Belirli zamanlarda tekrar eden ifalar bağışlama konusuysa, bağışlayanın ölümüyle borç sona erer.
Ölümün borcu sona erdirip erdirmediği, edimin tek seferlik mi dönemsel mi olduğuna bağlıdır.
İlgili konular
- Makbuz ve senetlerin geri verilmesi, alacaklının temerrüdüBorçlar Hukuku Genel Hükümler
- Süreler ve zamanaşımının başlangıcıBorçlar Hukuku Genel Hükümler
- Bağışlama sözleşmesiBorçlar Hukuku Özel Hükümler
- İşçinin veya işverenin ölümü, sözleşmenin sona ermesinin sonuçlarıBorçlar Hukuku Özel Hükümler
- Ömür boyu gelir ve ölünceye kadar bakma sözleşmeleriBorçlar Hukuku Özel Hükümler
- Taşınmaz yüküMedeni Hukuk
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.