TBK Madde 482I. Yaklaşık bedelin aşılması
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bu madde, başlangıçta yaklaşık olarak belirlenen bedelin işsahibinin kusuru olmaksızın aşırı ölçüde aşılması hâlinde işsahibine tanınan sözleşmeden dönme (eser henüz tamamlanmadan veya tamamlandıktan sonra) hakkını ve arsa üzerine yapılan eserlerde bedelden indirim ile tamamlanmamış eserde fesih seçeneklerini düzenler. Hüküm eser sözleşmesinin işsahibi yönünden uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Başlangıçta yaklaşık olarak belirlenen bedelin, işsahibinin kusuru olmaksızın aşırı ölçüde aşılacağı anlaşılırsa işsahibi, eser henüz tamamlanmadan veya tamamlandıktan sonra sözleşmeden dönebilir.
Eser, işsahibinin arsası üzerine yapılıyorsa işsahibi, bedelden uygun bir miktarın indirilmesini isteyebileceği gibi, eser henüz tamamlanmamışsa, yükleniciyi işe devamdan alıkoyarak, tamamlanan kısım için hakkaniyete uygun bir bedel ödemek suretiyle sözleşmeyi feshedebilir.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 367 nci maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 482 nci maddesinde, yaklaşık bedelin aşılması nedeniyle sözleş menin sona ermesi düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 367 nci maddesinin kenar başlığında kullanılan "C. Akdin hita mı / 1 . Keşif bedelinin tecavüzü hâlinde fesih" şeklindeki ibare, Tasarıda "C. Sözleşmenin sona er mesi /1. Yaklaşık bedelin aşılması" şekline dönüştürülmüştür. Maddenin birinci fıkrasında kullanılan "Yapılan şeyin masrafı, evvelce müteahhit ile takribî bir surette tespit edilen keşfi" şeklindeki ibare, Tasarıda "Başlangıçta yaklaşık olarak belirlenen bedelin" şeklinde; "...mukaveleyi feshedebilir." Şeklindeki ibare ise "sözleşmeden dönebilir." şeklinde değiştirilmiştir. Gerçekten, fıkrada öngörülen dummda, işsahibinin kuşum olmaksızın, başlangıçta yaklaşık olarak belirlenen bedelin aşırı ölçüde aşılacağının anlaşılması nedeniyle, tek yanlı ve geçmişe etkili olarak sözleşmeden dönmesi söz konusudur. Yine aynı fıkrada kullanılan "gerek o şeyin imali esnasında gerek imalinden sonra" şeklindeki ibare de "eser henüz tamamlanmadan veya tamam landıktan sonra" şeklinde düzeltilmiş ve böylece işsahibinin eserin tamamlanmasını beklemeden, henüz yapımı aşamasında da sözleşmeden dönme hakkını kullanabileceği açıkça ifade edilmiştir. Maddenin ikinci fıkrasında, eserin işsahibinin arsası üzerine yapılması dummunda, eserin henüz tamamlanmamış olması koşuluyla, işsahibinin, tamamlanan kısım için hakkaniyete uygun bir bedel ödeyerek, sözleşmeyi feshedebileceği belirtilmiştir. Fıkrada, işsahibine, eser sözleşmesini yüklenici tarafından tamamlanan kısmın bedelini ödemesi koşuluyla, yani tek yanlı ve ileriye etkili olarak sona erdirme hakkı tanındığı için, aynı maddenin birinci fıkrasında kullanılan "sözleşmeden dönebilir", şeklindeki ibare yerine, "sözleşmeyi feshedebilir." şeklindeki ibare kullanılmıştır. - 2 0 6 -
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Mütemmim cüz
- Sözleşmeden dönme
- Aşırı ölçüde aşılma
- Kusursuz işsahibi
- Sözleşmeyi feshetme
- Yaklaşık bedel
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeye özel soru
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'na göre, başlangıçta yaklaşık olarak belirlenen bedelin, iş sahibinin kusuru olmaksızın aşırı ölçüde aşılacağı anlaşılırsa, iş sahibi hangi hakka sahiptir?
- A) Eser henüz tamamlanmadan veya tamamlandıktan sonra sözleşmeden dönebilir.
- B) Sadece tamamlanan kısım için hakkaniyete uygun bir bedel ödeyerek sözleşmeyi feshedebilir.
- C) Sadece bedelden indirim isteyebilir.
- D) Yükleniciden genel hükümlere göre tazminat isteyebilir.
- E) Yükleniciyi işe devamdan alıkoyamaz, ancak aşan kısmı ödemez.
Bu maddeyle ilgili 3 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl