TBK Madde 485IV. İşsahibi yüzünden ifanın imkânsızlaşması
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bu madde, eser sözleşmesinde eserin tamamlanmasının işsahibi ile ilgili beklenmedik bir olay yüzünden imkânsızlaşması hâlinde yüklenicinin hangi bedel ve tazminat taleplerinde bulunabileceğini düzenler. Hükmün kapsamı, eserin tamamlanmasının imkânsızlaşması ile işsahibinin kusurunun sonuçlarıdır. Yüklenicinin kusurundan doğan sonraki imkânsızlık da düzenlemez; bu hâllerde TBK m.112 uygulanır. Aşırı ifa güçlüğü ile sözleşmenin uyarlanması TBK m.480/II ve m.138 kapsamındadır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Eserin tamamlanması, işsahibi ile ilgili beklenmedik olay dolayısıyla imkânsızlaşırsa yüklenici, yaptığı işin değerini ve bu değere girmeyen giderlerini isteyebilir.
İfa imkânsızlığının ortaya çıkmasında işsahibi kusurluysa, yüklenicinin ayrıca tazminat isteme hakkı vardır.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 370 inci maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 485 inci maddesinde, işsahibi yüzünden ifanın imkânsızlaşmasının sonuçları düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 370 inci maddesinin kenar başlığında kullanılan "IV. İş sahibinin yüzünden hizmetin ifası mümkün olmaması" şeklindeki ibare, Tasarıda "IV. İşsahibi yüzünden ifanın imkânsızlaşması" şeklinde düzeltilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 370 inci maddesinin birinci fıkrasında kullanılan "Taahhüt olu nan şeyin yapılması iş sahibi nezdinde zuhur eden bir kaza yüzünden mümkün olamıyorsa" şeklin deki ibare, Tasarıda "Eserin tamamlanması işsahibi ile ilgili beklenmedik olay dolayısıyla imkânsız- laşırsa" şeklinde; "müteahhit yaptığı işin kıymetini ve bu kıymette dahil olmayan masrafını alır." şeklindeki ibare ise, Tasarıda "yüklenici, yaptığı işin değerini ve bu değere girmeyen giderlerini isteyebilir." şeklinde düzeltilmiştir. - 2 0 7 - 818 sayılı Borçlar Kanununun 370 inci maddesinin ikinci fıkrasında kullanılan "Bu hususta iş sahibinin taksiri varsa" şeklindeki ibare, Tasarıda "İfa imkânsızlığının ortaya çıkmasında işsahibi kusurluysa," şeklinde düzeltilmiştir. Metninde yapılan anlaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Müspet zarar
- Bedel talebi
- Eserin tamamlanmasının imkânsızlaşması
- İşsahibi ile ilgili beklenmedik olay
- Tehlike alanı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
119 karar arasından seçildi- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi · E. 2018/632 · K. 2020/725 · T. 13.07.2020İstinafKabul
davalının 10 yıl içerisinde sözleşmeye göre yer teslimi yapmasının mümkün olduğu, davacının sözleşmenin feshini talep etmeyip, yaptığı işin bedelini aldığı ve yapılmayan kısım için ve yapmadığı masraf için sözleşmenin tüm bedelini talep ettiği, oysa sözleşmenin halen ayakta olduğu, Türk Borçlar Kanunu'nun 485. maddesine göre eserin tamamlanması iş sahibi ile ilgili beklenmedik olay nedeniyle imkansızlaşırsa yüklenicinin yaptığı işin değerini ve bu değere girmeyen giderleri talep edebileceğinin düzenlendiği,
- 11. Hukuk Dairesi · E. 2016/7043 · K. 2018/1066 · T. 14.02.2018Daire kararıBozma
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 485. maddesi “İşsahibi yüzünden ifanın imkânsızlaşması” başlığını taşımakta olup, “Eserin tamamlanması, işsahibi ile ilgili beklenmedik olay dolayısıyla imkânsızlaşırsa yüklenici, yaptığı işin değerini ve bu değere girmeyen giderlerini isteyebilir.” hükmü de dikkate alındığında ve davalı oyuncunun eserin ortaya çıkmasında üzerine düşen bütün edimleri yerine getirdiği de gözetildiğinde avans olarak ödenen oyunculuk ücreti yönünden davanın reddi gerekirken mahkemece dizinin yayından kaldırılması nedeniyle ifanın imkansızlaştığı kabul edilerek,
- Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi · E. 2022/85 · K. 2023/1086 · T. 26.10.2023İstinafKabul
Bunun dışında eser sözleşmeleriyle ilgili 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 485.maddesi iş sahibi yüzünden ifanın imkânsızlaşmasını düzenlemiştir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.