TBK Madde 484III. Tazminat karşılığı fesih

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

TBK m.484, işsahibinin eser sözleşmesini tek taraflı olarak feshetme hakkını ve bu feshin koşullarını düzenler: eserin tamamlanmasından önce fesih, yapılmış kısmın karşılığının ödenmesi ve yüklenicinin bütün zararlarının giderilmesi. Hüküm her türlü eser sözleşmesi bakımından işsahibine tanınmıştır; yüklenici bu maddeye dayanarak fesih hakkına sahip değildir. Maddenin ayrıca sürekli eser sözleşmelerine doğrudan uygulanıp uygulanmayacağı tartışmalıdır.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

İşsahibi, eserin tamamlanmasından önce yapılmış olan kısmın karşılığını ödemek ve yüklenicinin bütün zararlarını gidermek koşuluyla sözleşmeyi feshedebilir.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

818 sayılı Borçlar Kanununun 369 uncu maddesini karşılamaktadır. Tasannın tek fıkradan oluşan 484 üncü maddesinde, eser sözleşmesinin tazminat karşılığında feshi düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 369 uncu maddesinin kenar başlığında kullanılan "III. Zararı bâliğan mâbelâğ tazmin ederek fesih" şeklindeki ibare, Tasanda "III. Tazminat karşılığı fesih" şek linde değiştirilmiştir. Maddede kullanılan "müteahhidin zarar ve ziyanını bâliğan mâbelâğ tazmin etmek şartıyla" şek lindeki ibare, Tasarıda "yüklenicinin bütün zararlannı gidermek koşuluyla" şekline dönüştürülmüştür. Gerçekten, öğretide ve uygulamada kabul edildiği gibi, işsahibi eser sözleşmesini tek yanlı olarak fes hederse, yüklenicinin bütün zararlarını, teknik bir ifadeyle, onun ifaya olan menfaatini (yani, olum lu zararını) gidermekle yükümlüdür. Metninde yapılan anlaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

  • Eserin tamamlanması
  • Fesih ve dönme ayrımı
  • Müsbet zarar
  • Tazminat karşılığı fesih
  • Toplama ve kesinti yöntemleri
  • Yapılmış olan kısım

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

126 karar arasından seçildi
  1. İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2022/726 · K. 2023/1092 · T. 07.12.2023
    İlk dereceRet
    6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 484. Maddesi uyarınca "İşsahibi, eserin tamamlanmasından önce yapılmış olan kısmın karşılığını ödemek ve yüklenicinin bütün zararlarını gidermek koşuluyla sözleşmeyi feshedebilir."Mahkememizce yapılan değerlendirmede, mahkememizin -------- Esas sayılı asıl davasının taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklı olarak iş sahibi davacı/birleşen davalının eserin ayıplı olmasından dolayı sözleşmeden dönmüş olması nedeniyle ödemiş olduğu eser bedelinin iadesine ilişkin başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali davası, -------- Esas sayılı birleşen davası;
  2. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi · E. 2021/232 · K. 2022/1246 · T. 15.12.2022
    İstinafRet
    bu nedenle de sözleşmenin feshinin haklı olduğu, sözleşme kapsamında fesih halinde ödenmesi gereken bir cezai şart düzenlemesinin yer almadığı, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 484/1. maddesi hükmü dikkate alındığında işveren konumunda bulunan davalıların oluşturduğu iş ortaklığının sözleşmenin feshi tarihine kadar gerçekleşen üretim miktarından kaynaklanan borcu ödemesinin gerektiği,
  3. Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2025/413 · K. 2025/695 · T. 19.06.2025
    İlk dereceRet
    6098 sayılı Kanun'un eser sözleşmelerine ilişkin tazminat karşılığı feshi düzenleyen 484. Maddesi şu şekildedir:

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

Bu maddeye özel soru

Genel

Müvekkil Aras, müteahhit Caner’e arazisi üzerine bir depo yapması için sipariş vermiştir. İnşaat yarıya geldiğinde Aras, deponun artık kendi işleri için gerekli olmadığını fark etmiş ve inşaatı durdurarak sözleşmeyi tek taraflı olarak feshetmek istediğini bildirmiştir. Eser sözleşmesinde "iş sahibinin tazminat ödeyerek feshi" uyarınca aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A) Aras inşaat başlamış olduğu için sözleşmeyi hiçbir şekilde feshedemez.
  2. B) İş sahibi Aras, eserin tamamlanmasından önce, yapılmış olan kısmın karşılığını ödemek ve yüklenicinin tüm zararını gidermek koşuluyla sözleşmeyi her zaman feshedebilir.
  3. C) Aras sadece Caner'in kusuru varsa sözleşmeyi sonlandırabilir.
  4. D) Fesih durumunda Caner sadece o güne kadar yaptığı masrafları isteyebilir, kâr kaybını talep edemez.
  5. E) Aras sözleşmeyi feshederse Caner'in yaptığı inşaatı her durumda bedelsiz olarak yıkması gerekir.

Bu maddeyle ilgili 2 soru daha var

Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.

Platforma katıl