Bozma nedir?

Maddenin zehir dışındaki bir yolla niteliğinin değiştirilmesi ya da kullanılamaz hâle getirilmesidir. Fiilin sonucunda maddenin insan sağlığı bakımından tehlikeli hâle gelmesi aranır.

Belgeye belge niteliğini veren unsurların tamamının veya bir kısmının anlaşılmaz hale getirilmesidir. Belgenin maddi varlığına dokunulmadan da gerçekleşebilir; yazıların silinmesi, boyanması veya karalanması örnektir. Bozulan belgede aldatıcılık özelliği kalmamalıdır; aldatıcılık sürüyorsa fiil 204. maddedeki değiştirmedir.

Sistemin işleyişinin ya da verilerin kullanılmaz hale getirilmesidir. Fiziksel varlığa zarar verilmeksizin yapılan, sistemi işlemez kılan müdahaleler bu kapsama girer; bilgisayarın kendisinin kırılması ise malvarlığına zarar verme sayılır.

Delilin maddi varlığını ortadan kaldırmadan ispat işlevini ortadan kaldıran ya da zedeleyen müdahaledir. Bilgisayar verisinin bozulması veya kan örneğine madde katılması buna örnektir.

Kanun yolu incelemesi sonucunda kararın hukuka aykırılık nedeniyle ortadan kaldırılması ve yeniden inceleme yapılması için yerel mahkemeye veya ilgili merciye gönderilmesidir. Maddenin ikinci fıkrası, katılanın başvurusu üzerine yapılan bozmayı düzenler.

Hükmün bölge adliye mahkemesi tarafından ortadan kaldırılması ve dosyanın yeniden inceleme için ilk derece mahkemesine ya da kendi yargı çevresinde uygun görülen başka bir ilk derece mahkemesine gönderilmesidir. Bozmanın gerektiği hâller madde içinde sınırlı sayılmıştır.

Yargıtayın, temyiz edilen hükmü temyiz başvurusunda gösterilen ve hükmü etkileyecek nitelikteki hukuka aykırılıklar nedeniyle ortadan kaldırmasıdır. Bozma sebepleri kararda ayrı ayrı gösterilmek zorundadır.

Tasdik kararının temyiz incelemesi sonunda Yargıtay tarafından bozulmasıdır. Maddenin ikinci fıkrasındaki icranın durması, bu halde gerçekleşir; metin 'kaldırma' yerine 'bozma' ifadesini kullanır.

Danıştayın, temyize konu kararı üç sebepten birine dayanarak ortadan kaldırmasıdır. Sebepler görev ve yetki dışına çıkma, hukuka aykırı karar verme ve usul hükümlerinde kararı etkileyebilecek hata veya eksikliktir.

Yargıtayın temyiz incelemesinde mahkeme kararını kısmen veya tamamen bozmasıdır. Bozma, kararın yeniden yargılamayı gerektirdiği hallerde yeni hükmün harcına yol açar.