TBK Madde 232I. Satış bedelinin ödenmesi ve satılanın devralınması

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

TBK 232. madde, satış sözleşmesinde alıcının iki asli borcunu düzenler: satış bedelini kararlaştırılan biçimde ödemek ve satılanı sunulduğunda devralmak. Maddenin ikinci fıkrası, aksine adet veya anlaşma yoksa devralmanın hemen yapılmasını öngörür. Madde alıcının bu borçlarının kime ve hangi sözleşme ilişkisinde uygulanacağını genel olarak belirler.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Alıcı, satış sözleşmesinde kararlaştırılmış olduğu biçimde satış bedelini ödemek ve kendisine sunulan satılanı devralmakla yükümlüdür.

Aksine yerel âdet veya anlaşma yoksa, satılanın hemen devralınması gereklidir.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

818 sayılı Borçlar Kanununun 208 inci maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 231 inci maddesinde, satış bedelinin ödenmesi ve satılanın devralınması düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 208 inci maddesinin kenar başlığında kullanılan "C. Alıcının Borçları / 1 . Semenin edası ve satılanın kabzı" şeklindeki ibareler, Tasarıda "C. Alıcının borçlan /1. Satış bedelinin ödenmesi ve satılanın devralınması" şeklinde değiştirilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 208 inci maddesinin birinci fıkrasında kullanılan "kabz etmekle mükelleftir." şeklindeki ibare, Tasarıda "devralmakla yükümlüdür." şekline dönüştürülmüştür. Gerçekte, satış sözleşmesinde satılanın devralınması bakımından alacaklı dummunda olan alıcı, kural olarak bir hakkın sahibi olması nedeniyle edimi kabule zorlanamaz. Bununla birlikte, öğretide ve uygulamada da kabul edildiği gibi, alıcının satılanı devralmaktan kaçınması, çoğu zaman satış be delini ödememe iradesini de ortaya koyar. Bu dummda, satıcının, yapacağı seçime göre, alacaklının temerrüdü yanında, borçlunun temerrüdü hükümlerinden de yararlanması söz konusu olabileceği için, maddede alıcının satılanı devralmakla yükümlü olduğu belirtilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 208 inci maddesinin son fıkrasında kullanılan "kabzın derhâl vukuu lâzımdır." şeklindeki ibare, Tasarıda "satılanın hemen devralınması gereklidir." şeklinde yazılmıştır. Metninde yapılan düzeltme ve anlaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

  • Devralma
  • Aksine adet veya anlaşma
  • Satılanı devralma borcu
  • Satış bedelini ödeme borcu
  • Sözleşmeye uygun sunma

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

19 karar arasından seçildi
  1. 19. Hukuk Dairesi · E. 2015/4408 · K. 2015/14066 · T. 05.11.2015
    Daire kararıOnama
    kural olarak mevcut bir borcun tediyesi amacıyla verildiğinin kabulü gerektiği, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 232. maddesine göre (818 Sayılı Borçlar Kanunu'nun182.maddesine göre) asıl olan peşin satış olup, peşin satışta mal ve senetin aynı anda verildiği yönünde yasal karinenin mevcut olduğu, davacı taraf, sipariş edilen mal bedeli olarak dava konusu çeklerini verdiğini, sipariş edilen malların o sırada teslim edilmediğini iddia ediyor ise bunu yazılı delil ile ispat etmek zorunda olduğu,
  2. İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2024/182 · K. 2025/644 · T. 29.09.2025
    İlk dereceRet
    6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu madde 232 uyarınca satıcı, satılanı alıcıya teslim etmek; alıcı da satış bedelini ödemek ve satılanı teslim almakla yükümlüdür.
  3. Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2023/334 · K. 2023/736 · T. 11.07.2023
    İlk dereceRet
    6098 Sayılı Yasanın 232.maddesine göre (818 Sayılı Yasanın 182.maddesine göre) asıl olan peşin satış olup, peşin satışta mal ve senetin aynı anda verildiği yönünde yasal karine mevcuttur.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.