TCK Madde 288Adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, görülmekte olan bir davada veya yapılmakta olan bir soruşturmada hukuka aykırı karar verilmesi, hukuka aykırı işlem tesis edilmesi ya da gerçeğe aykırı beyanda bulunulması amacıyla yargı görevi yapanın, bilirkişinin veya tanığın alenen sözlü ya da yazılı beyanla hukuka aykırı biçimde etkilenmesini suç sayar ve yaptırıma bağlar. Kişi bakımından genel nitelikte olup herkes fail olabilir; etkilenen kişiler yargı görevi yapan, bilirkişi ve tanıktır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(Değişik: 2/7/2012-6352/93 md.)
(1)Görülmekte olan bir davada veya yapılmakta olan bir soruşturmada, hukuka aykırı bir karar vermesi veya bir işlem tesis etmesi ya da gerçeğe aykırı beyanda bulunması için, yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı hukuka aykırı olarak etkilemek amacıyla alenen sözlü veya yazılı beyanda bulunan kişi, elli günden az olmamak üzere adli para cezası ile cezalandırılır.
Madde gerekçesi
Bu gerekçe kanunun ilk metnine aittir; madde o tarihten sonra 1 kez değişti. Bugünkü metni birebir açıklamayabilir.
Madde, kesin bir yargı kararı verilmeden önce tanıkların beyanlarını veya bilirkişi mütalâalarını ve hüküm ve kararları etkilemek amacıyla baskıcı ve kötü niyetli yayınlar yapılmasını ve bunların açıklanmasını cezalandırmaktadır. Adalet cihazının yansızlığını sadece iktidarlara karşı koruyucu güvenceler yeterli değildir; kamu oyunda, "kapıları tutanların" etkisinden de adaleti kurtarmak ve sükûnetle çalışılmasını sağlamak gereklidir. Kitle iletişim araçlarıyla yürütülen ve "yargısız infaz" olarak tanımlanan uygulamalar dolayısıyla, bu hükme Tasarı metninde yer verilmiştir.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır.
Değişiklik geçmişi(1)
- 02.07.2012maddenin tamamı 02.07.2012 tarihinde 6352 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Bu maddedeki kavramlar
- Adli para cezası
- Yargı görevi yapan
- Alenen beyan
- Bilirkişi ve tanık
- Hukuka aykırı etkileme amacı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
24 karar arasından seçildi- 12. Ceza Dairesi · E. 2021/1499 · K. 2021/5653 · T. 07.07.2021Daire kararıBozma
Adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs suçundan sanık ...'ın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 288/1, 62 ve 52/2. maddeleri gereğince 820,00 Türk Lirası adli para cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 231/5. maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair Bakırköy 52. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.06.2016 tarihli ve 2016/10 esas, 2016/402 sayılı kararına yönelik itirazın reddine ilişkin mercii Bakırköy 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.07.2016 tarihli ve 2016/1033 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Ulusal bir gazetede köşe yazarı olan (K), kamuoyunda büyük yankı uyandıran bir yolsuzluk davasının görüldüğü asliye ceza mahkemesi hakimi (H) hakkında bir yazı kaleme almıştır. (K), yazısında, "Hakim (H), önümüzdeki duruşmada sanığı tahliye etmezse, adalet değil menfaat peşinde koştuğu tescillenecek ve mesleki kariyeri boyunca bu yanlış kararın gölgesinde kalacaktır" ifadelerine yer vererek, hakim (H) üzerinde kamuoyu baskısı oluşturmayı amaçlamıştır. Bu olayda köşe yazarı (K)'nın eyleminin 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında hukuki nitelendirmesine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) K'nın eylemi, yargı görevi yapanı hukuka aykırı olarak etkilemeye teşebbüs suçunu (TCK m. 277) oluşturur.
- B) K, tehdit yoluyla yargı görevi yapan hakimin görevini yapmasını engellemeye çalıştığı için görevi yaptırmamak için direnme suçunu (TCK m. 265) işlemiştir.
- C) K'nın ifadeleri, hakimin geleceğine yönelik sair bir kötülük yapılacağı beyanını içerdiğinden tehdit suçunu (TCK m. 106) oluşturur.
- D) K, görülmekte olan bir davada hakimi hukuka aykırı bir karar vermeye yöneltmek amacıyla alenen yazılı beyanda bulunduğundan adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs suçundan (TCK m. 288) sorumludur.
- E) K, hakkı olan basın ve ifade özgürlüğünü kullanacağından bahisle hakimi hukuka aykırı bir karar vermeye zorladığı için şantaj suçunu (TCK m. 107) işlemiştir.