TBK Madde 405
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
TBK m.405, işverenin bayram, yılbaşı ve doğum günü gibi belirli günler dolayısıyla işçilerine özel ikramiye verebilmesini ve bu ikramiyeye ilişkin işçinin istem hakkının hangi hallerde doğacağını düzenler. Ayrıca hizmet sözleşmesi ikramiyenin verildiği dönemden önce sona erdiğinde, ikramiyenin çalışılan süreye düşen bölümünün ödenmesini kapsar. Hüküm, hizmet sözleşmesine dayanan işçi-işveren ilişkisi bakımından uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
İşveren, bayram, yılbaşı ve doğum günü gibi belirli günler dolayısıyla işçilerine özel ikramiye verebilir. Ancak, işçilerin ikramiyeyi istem hakları bu konuda anlaşmanın veya çalışma şartının ya da işverenin tek taraflı taahhüdünün varlığı hâlinde doğar.
Hizmet sözleşmesi ikramiyenin verildiği dönemden önce sona ermişse, ikramiyenin çalıştığı süreye yansıyan bölümü ödenir.
2.Ücretin ödenmesi
a. Ödeme süresi
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununda yer verilmeyen, "e. İkramiye" kenar başlıklı yeni bir maddedir. Tasarının iki fıkradan oluşan 404 üncü maddesinde, işçiye verilebilecek ikramiye düzenlen mektedir. Maddenin birinci fıkrasına göre, işveren, bayram, yılbaşı ve doğum günü gibi belirli günler dolayısıyla işçilerine özel ikramiye verebilir; işçilerin bu ikramiyeye ilişkin istem hakları, bu konu da anlaşma olması hâlinde doğacaktır. Maddenin ikinci fıkrasında, hizmet sözleşmesinin ikramiyenin verildiği dönemden önce sona er mesi durumunda, işçinin ikramiyeden çalıştığı süreyle orantılı bir bölümünü isteme hakkının, yine bu konuda anlaşma olması hâlinde doğacağı açıklanmıştır. Maddenin düzenlenmesinde, kaynak İsviçre Borçlar Kanununun 322d maddesi göz önünde tu tulmuştur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Çalışılan süreye yansıyan bölüm
- Çalışma şartı
- İstem hakkının doğuşu
- Özel ikramiye
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
25 karar arasından seçildi- 9. Hukuk Dairesi · E. 2012/21180 · K. 2012/42020 · T. 10.12.2012Daire kararıBozma
Kanunun 405/2 maddesi gereğince “Hizmet sözleşmesi ikramiyenin verildiği dönemden önce sona ermişse, ikramiyenin çalıştığı süreye yansıyan bölümü ödenir”.
- 9. Hukuk Dairesi · E. 2015/9910 · K. 2017/8923 · T. 25.05.2017Daire kararıBozma
İkramiye İş Kanunu’nda açıkça düzenlenmemiş olsa da, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 405 inci maddesinde, karşılıklı anlaşma veya çalışma koşulları ya da işverenin tek taraflı taahhüdü ile ikramiye hakkının doğabileceği öngörülmüştür.
- İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2019/696 · K. 2021/121 · T. 10.03.2021İlk dereceKısmen kabul/bozma
… yaptığı başvuruda 18 günlük izin ücreti talep ettiğinden,bu süre esas alınarak davacınm talep edebileceği yıllık ücretli izin alacağının hesaplandığı, davacı vekili davacının 2019 yılındaki çalışmasına ait ikramiye alacağı talep ettiği, 6098 sayılı Kanunun İkramiye başlıklı …
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.