TBK Madde 4182. Ev düzeni içinde çalışmada
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 418. maddesi, işçinin işverenle birlikte ev düzeni içinde yaşaması hâlinde işverenin işçiye karşı özel yükümlülüklerini düzenler. Bu yükümlülükler yeterli gıda ve uygun barınak sağlanması, işçinin kusuru olmaksızın işgörme edimini yerine getirememesi hâlinde bakım ve tedavinin sağlanması ile gebelik ve doğum hâlinde aynı edimlerin yerine getirilmesidir. Madde, ev düzeni içinde işverenle birlikte yaşayan işçiler bakımından uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
İşçi işverenle birlikte ev düzeni içinde yaşıyorsa işveren, yeterli gıda ve uygun bir barınak sağlamakla yükümlüdür.
İşçi, kusuru olmaksızın hastalık veya kaza gibi sebeplerle işgörme edimini yerine getiremezse işveren, sosyal sigortalar yardımlarından yararlanamayan, bir yıla kadar çalışmış işçinin bakımını ve tedavisini, iki hafta süreyle sağlamak zorundadır. İşçinin bir yılı aşan her hizmet yılı için söz konusu süre, dört haftayı aşmamak üzere ikişer gün artırılır.
İşveren, işçinin gebeliğinde ve doğum yapması durumunda da aynı edimleri yerine getirmekle yükümlüdür.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 337 nci maddesini karşılamaktadır. Tasarının üç fıkradan oluşan 417 nci maddesinde, işçinin, işverenin ev düzeni içinde çalışması düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 337 nci maddesinin kenar başlığında kullanılan "IV. Birlikte yaşa ma" ibaresi, Tasarıda "2. Ev düzeni içinde çalışma" şekline dönüştürülmüştür. Maddenin birinci fıkrasında, işçinin işveren ile bir ev düzeni içinde birlikte yaşadığı durumlar da, işverenin işçinin beslenme ve barınma gereksinimlerini karşılamakla yükümlü olduğu öngörülmüştür. Bu yükümlülük, işçinin kişiliğinin komnması amacıyla kabul edilmiş olmakla birlikte aksine anlaşma veya yerel âdet yoksa, Tasarının 400 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, işve renin ücret ödeme borcunun bir bölümünü oluşturacaktır. Maddenin ikinci fıkrasında, işçinin kuşum olmadan hastalanması veya kaza gibi nedenlerle iş görememesi hâlinde, işverenin, en az iki hafta süreyle, işçiye bakma ve onu tedavi ettirme yüküm lülüğü öngörülmüştür. Fıkraya göre, işçinin bir yılı aşan her hizmet yılı için söz konusu süre, dört haf tayı aşmamak üzere ikişer gün arttırılacaktır. Maddenin son fıkrasında, kadın işçilerin gebeliğinde ve doğum yapması dummunda da işverenin yine aynı sürelere bağlı olarak, aynı edimleri ifa etmekle yükümlü olduğu kabul edilmiştir. Maddenin düzenlenmesinde, kaynak İsviçre Borçlar Kanununun 328a maddesi göz önünde tu tulmuştur. - 1 8 1 -
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Hizmet yılı
- Ev düzeni içinde yaşama
- Kusursuz işgörme engeli
- Sosyal sigorta yardımı
- Yeterli gıda ve uygun barınak
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.