TTK Madde 1663. Bölünme belgelerini inceleme hakkı30 a) Bölünme sözleşmesi ve bölünme planı aa) Genel olarak

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, bir şirketin bölünme yoluyla malvarlığının bölümlerini devrettiği hallerde kullanılacak belgeleri ve bu belgelerin şeklini düzenler. Mevcut şirketlere devirde bölünme sözleşmesinin, yeni kurulacak şirketlere devirde bölünme planının yapılacağını; her ikisinin yazılı şekilde yapılmasının ve genel kurulca onaylanmasının şart olduğunu belirtir. Hükmün uygulanmasında bölünmeye katılan şirketlerin yönetim organları ile bölünen şirketin yönetim organı esas alınır.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Bir şirket, bölünme yoluyla, malvarlığının bölümlerini var olan şirketlere devredecekse, bölünmeye katılan şirketlerin yönetim organları tarafından bir bölünme sözleşmesi yapılır.

(2)Bir şirket, bölünme yoluyla, malvarlığının bölümlerini yeni kurulacak şirketlere devredecekse, yönetim organı bir bölünme planı düzenler.

(3)Hem bölünme sözleşmesinin hem de bölünme planının yazılı şekilde yapılması ve bunların genel kurul tarafından 173 üncü madde hükümlerine göre onaylanması şarttır.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

Hükmün kaynağı İBirK'nın 36 ncı maddesidir. Hüküm, bölünme sözleşmesi (f. 1) ile bölünme planı (f. 2) arasındaki kesin ayrımı ortaya koymaktadır. Bir şirket bölünerek malvarlı ğı bölümlerini varolan şirketlere devredecekse, hem devreden hem de devralan tarafında halen mev cut hukuk süjeleri, yani bölünmeye katılan şirketler var demektir. Bu durumda bölünme, taraflar arasında ya iki ya da çok taraflı bir sözleşme ile düzenlenebilir. Buna karşılık, bölünen şirket mal varlığı bölümlerini bölünme sürecinde kurulacak şirketlere (yeni kuruluş) devredecekse, kurulacak şirketler bölünmenin düzenlenmesi aşamasında hukuken henüz var olmadıklarından bir sözleşme yapılamaz. Bu halde, mevcut bulunan bölünen şirket kendi başına tek taraflı bir hukukî işlemi ger çekleştirir. Bu tek taraflı işlem de, kanunda bölünme planı diye adlandırılmıştır. Bölünme sözleşmesi, bölünmeye katılan taraflar arasında müzakere edilebilir. Her taraf, bölün me sözleşmesinde kendi menfaatinin gözetilmesini sağlamaya çabalar; sonuç tarafların iradeleriyle sağlanır. Bu sebeple menfaat çatışması, yani menfaatler dengesinin tek taraflı olarak kurulması du rumu söz konusu olmaz. Aynı sonuca, bölünme planı bakımından varılamaz. Çünkü, bölünme pla nında menfaatlerin gözetilmesine olanak verecek müzakere yapılan bir "karşı taraf yoktur. Yeni ku rulacak şirketlerde ortak olan kişilerin "karşı taraf olarak kabul edilebilecekleri, onlarla şartların görüşülüp müzakere edilebileceği düşünülebilir. Ancak bu çözümün halka açık anonim şirketlerde işlemeyeceği, kapalı şirketlerde de görüşmek olanağını çoğu kez tanımayacağı şüphesizdir. Tasarı nın 167 ilâ 169 uncu maddeleri emredici nitelikleriyle azlığın korunmasına katkıda bulunurlarsa da, menfaatler dengesini gözeten yorumların gerekliliği yadsınamaz. Öğretinin ve yargı kararlarının bu noktada hukuku geliştirecekleri muhakkaktır. Azlık yönünden akla gelen araçlardan birisi genel kurul kararının iptali (m. 442) ikincisi koru yucu haklı sebeplerle fesihtir (m. 531). Yönetim kurulu üyeleri aleyhine sorumluluk davası ise, tar tışılabilecek bir araç olarak görülmektedir. Haksızlıkların önlenmesinde bölünme (işlem) denetçile rine önemli görevler düşmektedir. Denetleme rajvrunda haksızlıklara yeteri açıklıkla işaret edilme si, çoğunluğu haksızlık yapmaktan caydırabilir ve dava açılması halinde her iki davada da belirle yici rol oynar. Hem bölünme sözleşmesi hem de bölünme planı bölünmenin temeli olmaktan başka, ortaklar ile diğer hak sahiplerinin haklarını tanımlayan belgelerdir. Bölünme sözleşmesi bölünmeye katılan şirketlerin yönetim organlarınca yapılır. Bölünme pla nı ise devreden şirketin yönetim organınca hazırlanır. Yazılı şekil her ikisi için de geçerlilik şartıdır.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Atıflar(1)

Bu maddenin atıf yaptıkları

Bu maddedeki kavramlar

  • Yazılı şekil
  • Bölünme planı
  • Bölünme sözleşmesi
  • Var olan şirket / yeni kuruluş

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.